Szczepienia we wrodzonych i
nabytych niedoborach
odporności
Katarzyna Turek-
Fornelska
Szczepienia we wrodzonych i
nabytych niedoborach
odporności
Katarzyna Turek-
Fornelska
Ograniczenia szczepień osób o
obniżonej odporności
Możliwość wystąpienia powikłań po
zastosowaniu żywych szczepionek
Problem zmniejszonej skuteczności
szczepień (odpowiedź niewystarczająca lub
jej brak)
Ciężkie zaburzenia odporności stanowiące
przeciwwskazanie do stosowania żywych
szczepionek
Ciężkie nabyte i wrodzone niedobory odporności
Białaczka
Chłoniaki
Uogólniony proces nowotworowy
Terapia lekami o działaniu alkilującym,
antymetabolicznym, radioterapia, wysokie dawki
sterydów
Przeszczepy szpiku
Transplantacje narządów
Zakażenia wirusem HIV
Podanie żywej szczepionki warunkowo
możliwe, zależy od decyzji lekarza,
uwzględniającej stan zaburzeń odporności
pacjenta
Szczepionki inaktywowane
Bezpieczeństwo u osób o obniżonej
odporności takie samo jak w całej populacji
Efektywność różna – zależna od stopnia
niedoborów i rodzaju szczepionki
Zalecane szczepienia osób z bezpośredniego otoczenia
pacjentów o obniżonej odporności
Przeciw grypie
Przeciw odrze
Przeciw śwince
Przeciw różyczce
Przeciw ospie wietrznej (w razie wystąpienia wysypki
u osoby zaszczepionej konieczna jej izolacja)
Przeciw rotawirusom
Przeciwwskazania do szczepienia osób z otoczenia pacjentów
o obniżonej odporności
Żywa atenuowana szczepiona przeciw Poliomielitis
(szczepić IPV lub konieczność izolacji osoby
zaszczepionej OPV przez okres 4 - 6 tygodni)
Szczepienie przeciw ospie wietrznej
U pacjentów zakażonych HIV bez AIDS
Odsetek CD4 powyżej 25 lub bezwzględna
liczba CD4 powyżej 200 komórek w mm3
Podaje się 2 dawki szczepionki z
trzymiesięcznym odstępem
Nie szczepi się przeciw ospie wietrznej
pacjentów dorosłych zakażonych HIV
BCG-
Szczepienie noworodków matek HIV(+)
Możliwe jeżeli kobieta otrzymała pełne
leczenie przeciwretrowirusowe w czasie
ciąży
Kontynuowano profilaktykę transmisji HIV w
czasie porodu
Dziecko otrzymuje leczenie
antyretrowirusowe
Szczepienia żywymi szczepionkami
dzieci leczonych sterydami
Nie można szczepić żywymi szczepionkami,
gdy stosuje się wysokie dawki sterydów
(Prednizon powyżej 2 mg/kg/dobę; dla
pacjentów z masą ciała powyżej 10 kg
Prednizon powyżej 20 mg/dobę) podawane
codziennie lub co drugi dzień przez 14 dni
lub dłużej
Szczepienie możliwe co najmniej po
miesiącu od końca leczenia
Szczepienia żywymi szczepionkami
dzieci leczonych sterydami
Można szczepić żywymi szczepionkami, gdy
stosuje się wysokie dawki sterydów
(Prednizon powyżej 2 mg/kg/dobę; dla
pacjentów z masą ciała powyżej 10 kg
Prednizon powyżej 20 mg/dobę) podawane
codziennie lub co drugi dzień przez okres
krótszy niż 14 dni
Szczepienie możliwe po 2 tygodniach od
końca leczenia
Szczepienia żywymi szczepionkami
dzieci leczonych sterydami
Można szczepić żywymi szczepionkami, gdy
stosuje się niskie dawki sterydów (Prednizon
poniżej 2 mg/kg/dobę; dla pacjentów z masą
ciała powyżej 10 kg Prednizon poniżej 20
mg/dobę) podawane codziennie lub co drugi
dzień przez okres dłuższy niż 14 dni
Szczepienia żywymi szczepionkami
dzieci leczonych sterydami
Długotrwałe stosowane zewnętrznie sterydy
(na skórę, do oka, wziewnie, dostawowo) nie
powodują immunosupresji zatem nie
powodują zmian w zasadach szczepień
Przeciwwskazania do szczepień
żywymi szczepionkami w chorobach
nowotworowych
Choroby nowotworowe, zwłaszcza
wywodzące się z układu chłonnego, aż do
ich wyleczenia
Leczenie immunosupresyjne i/lub
radioterapia
– do 3 mies. po zakończeniu
Przy stosowaniu małych dawek sterydów z
cytostatykami, globulina antymonocytarną
oraz innymi czynnikami immunospresyjnymi
Pacjentów zaszczepionych w ciągu 2 tygodni
przed rozpoczęciem leczenia
immunosupresyjnego lub w jego trakcie
należy uznać za nieuodpornionych i podać
ponownie szczepionkę po co najmniej 3
miesiącach od zakończenia leczenia (jeżeli
czynność układu odpornościowego wróciła
do normy)
Szczepienia u osób z brakiem lub
dysfunkcją śledziony
BCG jedynie w przypadku wysokiego ryzyka
zakażenia prątkiem gruźlicy
Pozostałe szczepienia żywymi
szczepionkami wg kalendarza szczepień
Zalecane szczepienie przeciw bakteriom
otoczkowym (zwiększone ryzyko posocznicy
i zgonu)
Szczepienia przeciw bakteriom
otoczkowym u osób po splenektomii
lub z dysfunkcją śledziony
Streptococus pneumoniae
– szczepionka
skoniugowana (przeciw 7 serotypom)
podawana jako pierwsza
Rewakcynacja szczepionką polisacharydową
(przeciw 23 serotypom) po 3-5 latach (dzieci
do 10 roku życia) lub po 5 latach – starsze
dzieci i dorośli
Szczepienia przeciw bakteriom
otoczkowym u osób po splenektomii
lub z dysfunkcją śledziony
Szczepionka skoniugowana przeciw
Haemofilus influenzae
– u dzieci zgodnie z
kalendarzem
Jeżeli szczepieni pacjenci starsi – to po
pierwszej dawce dawka przypominająca po
3-
5 latach (do 10 roku życia) lub po 5 latach
(starsi)
Szczepienia przeciw bakteriom
otoczkowym u osób po splenektomii
lub z dysfunkcją śledziony
Szczepienie przeciw Neisseria meningitidis
typu C
Szczepionka skoniugowaną od 2 miesiąca
życia
Dawka przypominająca po 3-5 latach
Jeśli to możliwe, szczepionki przeciw
bakteriom otoczkowym podać co najmniej na
2 tygodnie przed planowym usunięciem
śledziony
Coroczne szczepienie przeciw grypie
(w związku z ryzykiem powikłań bakteryjnych
grypy)