43
1. PRZENOŚNIKI TAŚMOWE
Ze względu na funkcję jaką spełniają, zestawy krąż-ników dzielą się na:
— zestawy nośne górne, podtrzymujące górne obciążone cięgno taśmy, wyposażone w krążniki z gładką powierzchnią walcową płaszcza:
— zestawy nośne dolne, podtrzymujące dolne nie obciążone cięgno taśmy, wyposażone w krążniki gładkie lub pierścieniowe;
— zestawy nadaw owe, umieszczone w miejscu podawania materiału transportowanego na taśmę i wyposażone zwykle w specjalne krążniki amortyzujące uderzenia spadających brył materiału transportowanego: są to krążniki gładkie obłożone elastyczną warstwą (zwykle gumową) w przypadku niedużych sił dynamicznych lub krążniki tarczowe stosowane w przypadku występowania znacznych obciążeń;
— zestawy regulujące bieg taśmy, szczególnie w górnym jej cięgnie.
Ze względu na liczbę krążników rozróżnia się zestawy jednokrążnikowe lub wielokrążnikowe (złożone z dwu, trzech, czterech albo pięciu krążników).
Z punktu widzenia konstrukcji zestawy krążników dzieli się na:
— zestawy sztywne, w których krążniki są osadzone w sztywnych wspornikach, ustawianych i mocowanych na ramie nośnej przenośnika;
— zestawy elastyczne, w których osie krążników są połączone przegubowo (tzw. zestaioy girlandowe) lub osadzone na osi elastycznej, zwykle w postaci liny stalowej.
Schematyczne układy zestawów krążników przedstawia rys. 11-14.
a. Krążniki
Krążniki, po których przetacza się taśma w czasie ruchu, są najliczniejszymi elementami składowymi każdego przenośnika. Od ich sprawnego działania zależy prawidłowy bieg taśmy i jej trwałość. Z tego względu dużego znaczenia nabiera zagadnienie jakości i wykonania krążników i ich wymienności.
Główne wymiary zewnętrzne i przyłączeniowe są znormalizowane w skali międzynarodowej. Zalecenie normalizacyjne ISO/R 1537 ustala główne wymiary krążników stosowanych w przenośnikach taśmowych stałych z zestawami nieckowymi trzykrążnikowymi
«•
Rys. 11-14. zestawy krążników: a) zestaw górny plaski jednokrążnikowy, b) zestaw górny nieckowy dwukrążnlkowy, c) zestaw nieckowy trzykrążnikowy, d) zestaw nieckowy trzykrążnikowy nadawowy, e) zestaw nieckowy czterokrążnikowy, I) zestaw nieckowy pięciokrążnlkowy, g) zestaw dolny jednokrążnikowy, h) zestaw dolny dwukrążnikowy