background image

Automatyka i sterowanie

Krzysztof Marzjan

background image

 

Ocena pracy układu automatycznej regulacji 

Będziemy rozpatrywać pracę UAR o strukturze: 
 

 

G

R

(s)

x(s)

z(s)

 

G

OR

(s)

+

_

e(s)

_

u(s)

y(s)

 

[

]

=

=

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

s

y

s

x

s

e

s

z

s

e

s

G

s

G

s

y

R

OR

 

 

[

]

=

=

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

s

y

s

x

s

e

s

z

s

e

s

G

s

G

s

y

R

OR

 

2 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

=

+

=

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

s

x

s

e

s

y

s

z

s

G

s

e

s

G

s

G

s

y

OR

R

OR

 

background image

 

)

(

)

)(

(

)

(

)

(

1

)

(

)

(

1

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

1

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

1

1

1

)

(

)

(

1

s

z

s

s

G

s

x

s

x

s

z

s

G

W

s

x

s

G

s

G

s

z

s

G

s

x

s

G

s

G

s

z

s

G

W

s

G

s

G

s

G

s

G

W

OR

OR

e

OR

R

OR

R

OR

OR

y

OR

R

R

OR

+

=

=

+

=

=

+

=

=

 

 

3 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

)

(

)

(

1

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

1

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

s

G

s

G

s

z

s

G

s

x

W

W

s

e

s

G

s

G

s

x

s

G

s

G

s

z

s

G

W

W

s

y

OR

R

OR

e

OR

R

OR

R

OR

y

+

+

=

=

+

+

=

=

 

background image

 

)

(

)

(

)

(

1

)

(

)

(

)

(

)

(

1

1

)

(

)

(

)

(

)

(

1

)

(

)

(

)

(

)

(

1

)

(

)

(

)

(

s

z

s

G

s

G

s

G

s

x

s

G

s

G

s

e

s

z

s

G

s

G

s

G

s

x

s

G

s

G

s

G

s

G

s

y

OR

R

OR

OR

R

OR

R

OR

OR

R

OR

R

+

+

+

=

+

+

+

=

 

 

Transmitancja uchybowa 

Transmitancja uchybowo-zakłóceniowa 

)

(

)

(

1

1

)

(

s

G

s

G

s

G

OR

R

e

+

=

 

)

(

)

(

1

)

(

)

(

s

G

s

G

s

G

s

G

OR

R

OR

ez

+

=

 

Transmitancja nadążna Transmitancja 

zakłóceniowa 

)

(

)

(

1

)

(

)

(

)

(

s

G

s

G

s

G

s

G

s

G

OR

R

OR

R

+

=

 

)

(

)

(

1

)

(

)

(

s

G

s

G

s

G

s

G

OR

R

OR

z

+

=

 

 

4 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

s

z

s

G

s

x

s

G

s

e

s

z

s

G

s

x

s

G

s

y

ez

e

z

+

=

+

=

 

background image

 

Uchyb w stanie ustalonym 

Zakładamy 

)

(

1

)

(

t

X

t

x

=

 oraz 

)

(

1

)

(

t

Z

t

z

=

, stąd 

s

X

s

x

=

)

(

 i 

s

Z

s

z

=

)

(

 

)]

(

[

)]

(

[

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)]

(

)

(

)

(

)

(

[

)

(

)

(

0

0

0

0

0

0

0

0

s

G

Z

lim

s

G

X

lim

s

Z

s

sG

lim

s

X

s

sG

lim

s

z

s

sG

lim

s

x

s

sG

lim

s

z

s

G

s

x

s

G

s

lim

s

se

lim

t

e

lim

e

ez

s

e

ez

s

e

s

ez

s

e

s

ez

e

s

s

t

u

+

=

+

=

=

s

+

=

+

=

=

=

 

5 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

 
 
 

Składowa uchybu 

ustalonego od 

sygnału 

zadającego 

e

ux

 

 
 
 

Składowa uchybu 

ustalonego od 

zakłócenia 

e

uz

 

background image

 

Uchyb regulacji (pochodzący od wartości zadanej lub zakłócenia) ma dwie składowe: 

u

p

e

t

e

t

e

+

=

)

(

)

(

 

6 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

 

e

p

(t

t 

e 

-e 

e

e

t

t

t

t

t

 

e

p

(t)

t 

e 

e

t

background image

 

7 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

 

e

p

(t)

t 

e 

-e 

e

e

t

t

3

t

t

t

 

e

p

(t

t 

e 

e

t

t

background image

 

Wskaźniki bezpośrednie 
uchyb ustalony 

)

(t

e

lim

e

t

u

=

 

maksymalna wartość uchybu przejściowego 

)

(

1

t

e

max

e

p

t

=

 

przeregulowanie (w %) 

%

100

1

2

e

e

=

χ

 

czas regulacji 

{ }

i

i

r

t

max

t

=

 

wskaźniki całkowe 

=

0

1

)

dt

t

e

I

p

  

 

=

0

2

2

)

dt

t

e

I

p

=

0

3

)

dt

t

e

t

I

p

8 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

IAE – Integral of 
Absolute Error 

ISE – Integral of 
Squared Error 

ITAE – Integral of Time 
and Absolute Error 

background image

 

Wskaźniki pośrednie 

9 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

 

Re{G(jω)}

Im{G(jω)}

k

)

0

,

1

(

j

d

φ 

10

-2

10

-1

10

0

10

1

10

2

-160

-140

-120

-100

-80

-60

-40

-20

0

20

charakterystyka amplitudowo-czestotliwosciowa

10

-2

10

-1

10

0

10

1

10

2

-360

-315

-270

-225

-180

-135

-90

-45

0

charakterystyka amplitudowo-czestotliwosciowa

φ 

L

)

(

0

π

ω

=

j

G

d

d

log

j

G

log

j

G

log

L

1

20

)

(

1

20

)

(

20

0

0

=

=

=

π

π

ω

ω

)]

(

[

180

1

0

0

ω

ϕ

j

G

arg

+

=

π

ω

1

ω

zapas fazy 

zapas modułu

background image

 

oscylacyjność 

ψ

µ

tg

=

 

10 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

 

ψ

Im {s} 

Re {s}

 

background image

 

Regulacja statyczna i astatyczna 

 

y(t

z(t

układ regulacji 

astatycznej 

układ regulacji 

statycznej 

 

układ regulacji astatycznej  

0

=

uz

e

 

układ regulacji statycznej  

0

uz

e

 

11 

 Automatyka i sterowanie  – ocena pracy UAR 

 

 

 

G

R

(s)

x(s)

z(s)

G

OR

(s)

+

_

e(s)

_

u(s)

y(s)

Składowa uchybu ustalonego 

od zakłócenia 

(s

G

lim

)

0

e

ez

s

uz

=