background image

HIGIENA, ĆWICZENIE 4, 23.10.2012 
 
Ocena żywienia służy: 

  określaniu zaleznści miedzy żywieniem a zdrowiem 
  opracowaniu polityki żywnościowej na poziomie krajowym 
  opracowaniu założeń w podaży żywności 
  dostarczeniu informacji o żywności i sytuacji żywieniowej kraju 
  planowaniu zaleceń żywieniowych 

 
Spożycie żywności- jest to ilość zwyczajowo spożywanej w ujęciu indywidualnym lub zbiorowym, w 
przeliczeniu na roku lub dzień  
 
Sposób żywienia- jest to zdeterminowany kulturowo zespół zwyczajów dotyczący: 

  wyboru produktów żywnościowych 
  sposobu ich przygotowania do spożycia 
  rozdziału na poszczególne posiłki 

 
(Określa ile i czego, jak często i w jakiej formie człowiek spożywa w ujęciu dziennych, tygodniowym lub 
miesięcznym) 
 
Stan odżywienia- charakteryzuje stan zdrowia człowieka wynikający ze zwyczajowo spożywanej żywności 
spożycie żywności może być określane na poziomie: 

 

indywidualnym 

 

gospodarstwa domowego 

 

handlowym 

 

krajowym 

 
WKSAŹNIKI 

1.  BMI- body mass index 

               

            

 

 

 
18,5-24,9- norma 
25-29,9- nadwaga 
30- otyłość 
40- otyłość olbrzymia 
18,5< niedowaga 
 
BMI- nie nadają się dla: 

  osób powyżej 190 cm 
  sportowców- duża masa mięśniowa 
  dzieci i młodzieży do 18 r.ż.- BMI odnosimy do siatek centylowych 

 

2.  WHR- stosunek obwodu talii do bioder. Mówi o typie otyłości. Dwa typy otyłości:  

 

-  otyłość androidalna- „męska”- typ jabłko 

dla mężczyzn ≥ 1, dla kobiet ≥0,8 
 

           ≤1 

        ≤0,8 -> otyłość gynoidalna 

 
silnie koreluje z nadciśnieniem, chorobami serca, chorobą niedokrwienną.  
 

-  otyłość gynoidalna- „żeńska”, pośladkowo- udowa, „gruszka” 

 
 
 

background image

3.  Sam obwód talii- definiuje otyłość centralną, tendencję do gromadzenia się tkanki tłuszczowej w 

jamie brzusznej  
 
kobiety ≥88cm 
mężczyźni ≥102 cm 
 

Azja 
kobiety ≥80cm 
mężczyźni ≥94 cm 

 

DANE O SPOŻYCIU ŻYWNOŚCI 

 

OBLICZENIOWE 

REJESTRACYJNE 

WYWIADOWCZE 

1.  Bilanse życiowe 

Jedyna metoda określająca 
spożycie na poziomie kraju 
w ciągu roku  
 

2.  Rachunkowość 

 

3.  Inwentarzowa 

Ile dane gospodarstwo 
domowe wykorzystuje 
danych produktów w ciągu 
roku 

1.  Wagowo- rejestracyjne 

 

2.  Wagowa 

Ważenie produktów 
spożywanych przez jedna 
osobę 
 

3.  W miarach domowych  

1.  Ankietowa 

Ankieta do wypełnienia 
przez pacjenta 
 

2.  Wywiad 24 h i 48 h 

 

3.  Historia żywienia 

Co pacjent spożył w 
przeciągu ostatnich 3  dni 

 

4.  Częstotliwość spożycia 

żywności 
Zaznaczanie, które 
produkty są spożywane 
często, rzadko- preferencje 
żywieniowe  

 

 

DANE O SPOSOBIE ŻYWIENIA 

 

JAKOŚCIOWE 

ILOŚCIOWE 

JAKOŚCIOWO- ILOŚCIOWE 

1.  Ankietowe 

 

2.  Punktowe 

Ocena jadłospisu, co kiedy 
jada? Zaplanowanie 
jadłospisu- czy dana osoba 
umie zaplanować swój 
jadłospis.  

1.  Inwentarzowe 

Mierzone zapasy 

 

2.  Wagowe 

Ważone są wszystkie 
składniki także i resztki z 
talerzy 

 

3.  Ankietowo- wagowe 

Ważone są wszystkie 
składniki także i resztki z 
talerzy 
Obliczenie kosztów 

 

4.  Chemiczno- analityczne 

Najdokładniejsza metoda, 
metoda duplikacji 

 

5.  Szacunkowe 

Najmniej dokładne 

1.  Historia żywienia 

Pacjent przypomina sobie co 
zjadł w przeciągu ostatnich 
3 dni 

 

2.  Bieżącego notowania 

Pacjent na bieżąco spisuje 
spożywane produkty