Patologia ciąży wczesnej

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Przyczyny krwawienia z

dróg rodnych w I

trymestrze ciąży



Poronienie



Ciąża ektopowa



Ciążowa choroba

trofoblastyczna



Polip szyjki

macicy



Zapalenie szyjki

macicy i pochwy



Nadżerka szyjki

macicy



Żylaki pochwy

i sromu



Rak szyjki macicy



Krwawienie

implantacyjne

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Najczęstsze patologie

I trymestru ciąży



Poronienie



Ciąża pozamaciczna



Ciążowa choroba trofoblastyczna



Niepowściągliwe wymioty

ciężarnych

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Poronienie to wydalenie jaja

płodowego przed 22 tyg.

ciąży



Częstość występowania poronień

ok. 50%



Częstość rozpoznań poronienia

15 – 25%



Poronienie biochemiczne – to typ

poronienia przebiegający bez

objawów klinicznych, ustalenie

rozpoznania możliwe dzięki

badaniom



-hCG

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Przyczyny poronień

Częstość

występowania

Genetyczne

50%

Hormonalne

25%

Anatomiczne

10%

Infekcyjne

Inne

10%

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Przyczyny genetyczne

50%



50% aneuploidia

–

50% - t

risomia

–

15 – 25%

monosomia

–

15% -

triploidia

–

5% -

tetraploidia



50% euploidia

–

Inne zaburzenia

genetyczne, mutacje

jedno i wielogenowe

tzw. strukturalne

(np. geny dla

kolagenu)

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Przyczyny hormonalne

25%



Niewydolność fazy lutealnej



Hyperprolaktynemia



Zespół antyfosfolipidowy



Niedoczynność tarczycy



Niewyrównana cukrzyca

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Niewydolność fazy

lutealnej



Nieprawidłowy stosunek progesteronu

do estradiolu utrudnia przemianę

doczesnową, zapłodnienie

i zagnieżdżenie



Niepłodność lub wczesna strata ciąży

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Diagnostyka

niewydolności fazy

lutealnej



Biopsja endometrium

–

Rozbieżność między dniem cyklu a zmianami

w błonie śluzowej nie może przekroczyć 3dni



Oznaczenia stężenia progesteronu

w surowicy krwi

–

Określenie krzywej wydzielania progesteronu

w ciągu całej fazy lutealnej



Jednorazowy pomiar stężenia progesteronu

–

Stężenie poniżej 10ng/ml może wskazywać na

niewydolność fazy lutealnej

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Niewydolność fazy lutealnej

Hyperprolaktynem

Hypotyreoza

Nieprawidłowa

sekrecja

gonadotropin

Niedobór LDL

choroby

metaboliczne

Choroby

przewlekłe

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Leczenie niewydolności

fazy lutealnej



Substytucja progesteronem w II

fazie cyklu, w cyklach

poprzedzających koncepcję oraz w

I trymestrze ciąży

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Przyczyny anatomiczne

10%



Wady wrodzone narządu rodnego

–

np. Macica dwurożna, macica podwójna



Mięśniaki macicy

–

podśluzówkowe



Zrosty wewnątrzmaciczne

–

zespół Ashermana



Niewydolność szyjki macicy



Endometrioza miednicy małej

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Zespół Ashermana -

przyczyny



Choroba wywołana jatrogennie



Przyczyny:

–

Wyłyżeczkowanie jamy macicy po porodzie

–

Wyłyżeczkowanie jamy macicy po

poronieniu

–

Wyłyżeczkowanie diagnostyczne jamy

macicy

–

Wyłuszczenie, elektroresekcja mięśniaka

podśluzówkowego

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Zespół Ashermana -

rozpoznanie



USG TV



HSG (hysterosalpingografia)



Hysteroscopia

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Zespół Ashermana -

leczenie



Hysteroskopowe przecięcie zrostów



Zapobieganie powstawaniu

kolejnych zrostów

–

Wkładka wewnątrzmaciczna lub

cewnik Foley’a na 2-3 cykle

–

Antybiotykoterapia

–

Estrogenoterapia przez 2-3 miesiące

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Niewydolność cieśniowo-

szyjkowa



Samoistne

rozwieranie się

szyjki macicy

–

Bez czynności

skurczowej

–

Bez dolegliwości

bólowych

–

Bez krwawienia

z dróg rodnych

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Przyczyny infekcyjne 5%



Ureaplasma urealyticum



Listeria monocytogenes



Mycoplasma hominis



ksoplazmoza



Infekcje wirusowe

–

różyczka

cytomegalia, HSV 2

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Inne 10%



Choroby

układowe

–

Choroby nerek

–

Układowe choroby

tkanki łącznej

–

Choroby układu

krążenia

–

Inne



Czynniki

środowiskowe

–

Papierosy

–

Alkohol

–

Narkotyki



Czynnik

immunologiczny

–

Płód jako przeszczep

allogeniczny



Wiele innych

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Podział patomorfologiczny

poronień



Poronienie zupełne



Poronienie niezupełne



Poronienie jednoczasowe -

wczesne



Poronienie dwuczasowe - późne

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Podział kliniczny poronień



Poronienie zagrażające – Abortus imminens



Poronienie w toku – Abortus in tractu



Resztki po poronieniu – Residua post

abortum



Poronienie zatrzymane – Graviditas

obsoleta



Puste jajo płodowe – Blind ovum

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Poronienie zagrażające

rozpoznanie



Objawy kliniczne

–

Plamienie lub krwawienie z dróg rodnych

–

Niewielkie pobolewania podbrzusza



Badanie ginekologiczne:

–

Część pochwowa sformowana

–

Kanał szyjki macicy zamknięty

–

Wzrost napięcia mięśnia macicy



Badanie USG

–

krwiak zakosmówkowy

lub podowodniowy

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Poronienie zagrażające

leczenie



Brak możliwości skutecznego leczenia



Niewydolność fazy lutealnej,

niewydolność cieśniowo – szyjkowa –

leczenie przyczynowe



W pozostałych przypadkach:

–

Oszczędzający tryb życia

–

Gestageny ?

–

Środki uszczelniające naczynia ?

–

Spazmolityki ?

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Poronienie w toku

rozpoznanie



Objawy kliniczne:

–

Znaczne krwawienie z dróg rodnych

–

Dolegliwości bólowe podbrzusza o charakterze skurczów

macicy



Badanie ginekologiczne:

–

Drożny kanał szyjki macicy

–

Tkanki jaja płodowego w kanale szyjki macicy lub w pochwie



Badanie USG

–

Brak wskazań do diagnostyki ultrasonograficznej



Poronienie w toku rozpoznajemy w każdym

przypadku pęknięcia błon płodowych

przed 22 tyg. ciąży

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Poronienie w toku

leczenie



Zależne od

–

Stopnia krwawienia



Dużego stopnia: wyłyżeczkowanie jamy macicy



Małego stopnia: postępowanie zależne od:

–

Typu poronienia



Zupełne – postępowanie zachowawcze



Niezupełne – wyłyżeczkowanie jamy macicy



Poronienie ciąży wyższej niż 8 Hbd

jest najczęściej poronieniem niezupełnym

i wymaga instrumentalnej kontroli jamy

macicy

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Resztki po poronieniu

Poronienie niezupełne



Objawy kliniczne

–

Krwawienie z dróg rodnych

–

Pobolewania podbrzusza



Badanie ginekologiczne

–

Część pochwowa sformowana

–

kanał szyjki macicy zamknięty

–

TM miernie obkurczony, dość twardy,

znacznie mniejszy niż wg daty OM



Badanie USG

–

Jama macicy zawiera elementy

hyperechogenne, „świecące”

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Resztki po poronieniu

leczenie



Wyłyżeczkowanie jamy macicy



Leki obkurczające macicę



Osłona antybiotykowa



Badanie histopatologiczne

/różnicowanie z ciążą ektopową/

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Poronienie zatrzymane-ciąża

obumarła

missed abortion vel graviditas

obsoleta



Sytuacja kliniczna w której nie

doszło do wydalenia z jamy macicy

obumarłego zarodka bądź płodu w

ciągu 8 tygodni od jego obumarcia

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Ciąża obumarła

rozpoznanie



Objawy kliniczne

–

Opóźniony wzrost wielkości macicy

–

Krwawienie lub plamienie z dróg rodnych

–

Ustąpienie subiektywnych objawów ciąży



Badanie ginekologiczne

–

Macica mniejsza od wielkości charakterystycznej dla

wieku ciążowego



Badania USG

–

W jamie macicy pęcherzyk ciążowy o

nieprawidłowym kształcie z widocznym polem

płodowym bez tętna płodu

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Puste jajo płodowe

Blind ovum



Sytuacja kliniczna, w której w jamie

macicy rozwija się jajo płodowe,

kosmówka bez elementów zarodka

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Puste jajo płodowe

Blind ovum



Objawy kliniczne

–

Opóźniony wzrost wielkości macicy

–

Krwawienie lub plamienie z dróg rodnych

–

Ustąpienie subiektywnych objawów ciąży



Badanie ginekologiczne

–

Macica mniejsza od wielkości

charakterystycznej dla wieku ciążowego



Badania USG

–

W jamie macicy pęcherzyk ciążowy bez echa

płodowego

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Inne typy poronień



Poronienie szyjkowe

–

Sytuacja w której roniące się jajo płodowe

znajduje się w szyjce macicy z powodu

zamkniętego jej ujścia zewnętrznego



RÓŻNICOWANIE

Z CIĄŻĄ POZAMACICZNĄ SZYJKOWĄ



Poronienia nawykowe

Patologia ciąży wczesnej - Rafał Rzepka

Poronienia nawykowe



Definicja

–

Występujące po

sobie

3 poronienia

samoistne



Najczęstsze

przyczyny

–

Genetyczne

–

Anatomiczne

–

Hormonalne

–

Immunologiczne



Postępowanie

–

Ustalenie przyczyny



Badanie genetyczne

rodziców, poronionych

tkanek



Diagnostyka i leczenie

chirurgiczne zaburzeń

anatomicznych



Diagnostyka i wczesne

leczenie niewydolności

szyjki macicy



Diagnostyka hormonalna

i immunologiczna

–

Ciąża po poronieniach

nawykowych jest ciążą

wysokiego ryzyka

Document Outline