background image

Urazy termiczne to uszkodzenia, które 
spowodowane są nagłym, bezpośrednim 
kontaktem z bardzo niską, bądź wysoką 
temperaturą. 

Urazy 

termiczne

background image

Dzielimy je na:

oPARZENIA

odmrożenia

background image

 Charakteryzują się powierzchownym lub głębokim 
uszkodzeniem tkanek i narządów podskórnych, a 
nawet kości. Powstaje w wyniku działania: energii 
cieplnej, elektrycznej, niebezpiecznych substancji 
chemicznych, oraz promieniowania jonizującego i 
świetlnego. 

Oparzenia

background image

Oparzenia termiczne 
najczęściej są wywołane przez:

Parę wodną;

Płomień;

Gorący płyn;

Rozgrzany przedmiot;

background image

Głębokość i rozległość 
oparzenia zależy przede 
wszystkim od:

Poziomu temperatury;

Czasu działania czynnika parzącego;

Powierzchni kontaktu;

background image

Wyróżniamy cztery stopnie 

oparzeń

Oparzenia I stopnia;

Oparzenia II stopnia;

Oparzenia III stopnia;

Oparzenia IV stopnia;

background image

Oparzenia te są wynikiem krótkiego działania wysokich 
temperatur. Uszkodzeniu ulega wtedy naskórek i 
podrażnione zostają nerwy skórne, dlatego czujemy 
ból. Inne charakterystyczne objawy to: silne 
zaczerwienienie skóry, podwyższenie ciepłoty skóry, 
opuchlizna. 

Urazy te goją się dobrze. Znikają w ciągu 4-7 dni i 
zazwyczaj nie wymagają interwencji medycznej. 

Oparzenia I stopnia

background image

Powstają na skutek krótkotrwałego kontaktu z bardzo 
gorącym przedmiotem lub substancjami chemicznymi. 
Dochodzi do obumarcia powierzchownej części skóry i 
uszkodzenia skóry właściwej. Z obszarów poparzonych 
wypływa osocze i tworzą się pęcherze. Przy tego typu 
oparzeniach może dojść do wstrząsu 
pooparzeniowego.

Typowe objawy to: 
Silny ból, rumień, pęcherze wypełnione osoczem.

Jeśli oparzenie obejmuje małą powierzchnię goją się 
dobrze w ciągu 8-14 dni. Natomiast przy dużych 
powierzchniach konieczne jest leczenie szpitalne. 

Oparzenia ii stopnia

background image

Powstają w wyniku długotrwałego kontaktu z wysoką 
temperaturą. Skóra ulega zniszczeniu na całej głębokości 
i dochodzi do uszkodzenia naczyń krwionośnych, mięśni, 
tkanki tłuszczowej oraz nerwów. Oprócz zagrożeń 
wynikających z I i II stopnia, dodatkowo:

Powstają toksyny oparzeniowe, które mogą powodować 

ciężkie uszkodzenie nerek;

Pojawiają się rozległe rany, co stwarza dogodne warunki 

dla zakażeń. Na tych obszarach występuje brak funkcji 
ochronnej skóry, dlatego może dojść do wychłodzenia 
organizmu;

Występuje zniszczenie zakończeń nerwów;

Typowe objawy to: 
Rany ze spalonymi tkankami, zaburzenia podstawowych 
funkcji życiowych. 
Oparzenia III stopnia wymagają leczenia szpitalnego.

Oparzenia iii stopnia

background image

Jest to całkowite zwęglenie tkanek. Powstają na skutek 
długotrwałego kontaktu z bardzo wysoką temperaturą. 
Wymagają natychmiastowego leczenia szpitalnego. W 
cięższych przypadkach powodują śmierć.

Oparzenia IV stopnia

background image

Klasyfikacja oparzeń 

uwzględniana przy stopniach

Oparzenia 

 lekkie

Przy oparzeniach II stopnia- 15% powierzchni 

ciała u dorosłych, a u dzieci poniżej 10%. 

Oparzenie III stopnia- mniej niż 2% powierzchni 

ciała.

Oparzenia 

średnie

Oparzenia II stopnia- u dorosłych 15-25% 

powierzchni ciała, a u dzieci 10-20%.

Oparzenia III stopnia: od 2-10% powierzchni 

ciała ( zarówno u dzieci jak i dorosłych).

Oparzenia 

ciężkie

Oparzenia II stopnia: powyżej 25% powierzchni 

ciała (dorośli) , oraz ponad 20% (dzieci).

Oparzenia III stopnia: ponad 10% powierzchni 

ciała ( dotyczy dorosłych i dzieci). Należą do 

nich oparzenia elektryczne, oraz  dróg 

oddechowych.

background image

Rozległość oparzeń oblicza się 
szacunkowo. Można posłużyć się 
następującymi metodami:

1 .

Dłoni

2 .

Dziewiątek

3 .

Dziesiątek

Obliczanie rozległości oparzeń

background image

Metoda ta umożliwia szybkie 

określenie małych powierzchni 

oparzeń; przyjmuje się, że dłoń 

osoby poszkodowanej to 1% 

powierzchni jej ciała.

Metoda dłoni

background image

W przybliżeniu określa rozległość dużych 

powierzchni poparzeń u osób dorosłych. 

Przyjmuje się procentowe określenie 

poszczególnych części ciała w stosunku 

do całości, zakładając następujące 

wielkości:

Głowa – 9%
Ręce – 9%
Nogi – 9%
Tułów z przodu – 9%
Tułów z tyłu – 9%
Krocze i jego okolice – 1%

Metoda dziewiątek

background image

Metoda ta pozwala na szybkie, 
przybliżone określenie oparzonej 
powierzchni ciała u dzieci, przy 
założeniu, że:

Głowa – 20%

Ręce – po 10%

Nogi – po 10%

Tułów z przodu – 20%

Tułów z tyłu – 20%

Metoda dziesiątek

background image

Pierwsza pomoc polega przede wszystkim na przerwaniu 
działania czynnika parzącego. Należy także:

Usunąć osobę poszkodowaną z zasięgu czynnika, np. płomieni, 

prądu itp.

Ugasić palącą się odzież lub ubranie ochronne.
Zdjąć z palców osoby poszkodowanej obrączki, pierścionki itp. , 

gdyż w wypadku wystąpienia obrzęku może dojść do 
utrudnienia przepływu krwi,

Zdjąć nasiąkniętą odzież – tę czynność należy wykonywać 

bardzo ostrożnie.

Schładzać oparzone ręce i nogi chłodną wodą (temp. ok 20˚ C),
Przy dużych powierchniach urazu stosować zimne kompresy,
Nałożyć na miejsce oparzeń hydrożele.

Pierwsza pomoc 

w przypadku oparzeń

background image

Przy udzielaniu pierwszej pomocy 
poszkodowanemu absolutnie nie należy:

Polewać miejsce urazu alkoholem.
Smarować oparzeń tłuszczami (np. masło, olej)
Stosować barwiących środków odkażających.
 Przecinać bądź nakłuwać pęcherze z osoczem 

powstałe w wyniku oparzenia,

Zrywać silnie przyklejonej do ciała 

poszkodowanego odzieży

Nie wolno !!!

background image

Są specyficznym rodzajem urazów termicznych. 
Zazwyczaj obejmują one dużą powierzchnię ciała i 
powstają w wyniku zbyt długiego przebywania na 
słońcu. Wtedy na skórę działają szkodliwe promienie 
UV, które uszkadzają powierzchnię skóry powodując 
oparzenia I stopnia. (W przypadku niemowląt i dzieci 
mogą wystąpić poparzenia II stopnia). Należy 
pamiętać, że promieniowanie ultrafioletowe może 
prowadzić do nowotworów. Aby zapobiec oparzeniom 
należy stosować krem z filtrem.

Objawy oparzeń słonecznych:

Zaczerwienienie i suchość skóry
Ból głowy
Podwyższona temperatura ciała (ponad 37 ˚ C)
Dreszcze.

Oparzenia słoneczne

background image

Gdy w przypadku oparzeń słonecznych 
udzielamy pierwszej pomocy, należy 
zastosować

Zimne okłady, które powinny być zmieniane co 

kilka minut,

Hydrożele.
 Chłodną kąpiel lub prysznic (przy rozległych 

oparzeniach), bez wycierania ciała ręcznikiem.

Pierwsza pomoc w przypadku 

oparzeń słonecznych

background image

Odmrożenia na ciele występują 

miejscowo. Pod wpływem niskiej 

temperatury zwężają się naczynia 

krwionośne, co utrudnia przepływ krwi do 

tkanek. Zazwyczaj odmrożenia dotyczą 

takich miejsc jak: palce u rąk i nóg, nos, 

policzki, broda, uszy, gdzie jest 

zmniejszona warstwa ochronnej tkanki 

tłuszczowej.

Odmrożeni

a

background image

U osób osłabionych i wycieńczonych odmrożenia 

występują częściej niż u osób zdrowych i w pełni 

sił. Odmrożeniom sprzyjają także:

Ogólne osłabienie organizmu,

Niedożywienie

Szybkie pocenie się,

Stan upojenia alkoholowego,

Noszenie ciasnego obuwia,

Obcisłe ubranie

Wiek i kondycja zdrowotna.

Czynniki sprzyjające 

odmrożeniom

background image

Odmrożenie następuje stopniowo. 
Początkowo możemy czuć szczypanie 
skóry, oraz ujrzeć jej zaczerwienienie. 
Następnie dochodzi do blednięcia 
skóry w odmrożonym miejscu, oraz 
utrata odczucia bólu. Osoba, u której 
występuje uraz może nawet nie 
zdawać sobie sprawy z 
niebezpieczeństwa, ponieważ traci 
ona w tych miejscach jakiekolwiek 
odczucie na bodźce zewnętrzne i nie 
czuje bólu. 

background image

Odmrożenie I stopnia

Odmrożenie II stopnia

Odmrożenie III stopnia

Wyróżniamy trzy 

stopnie odmrożeń:

background image

Objawy miejscowe tego urazu to:

Brak wrażliwości odmrożonego miejsca 

na bodźce,

Białoszara barwa skóry,
Obrzęk,
Pieczenie i ból odmrożonego miejsca,
Mrowienie w czasie oddziaływania ciepła.

Odmrożenie I stopnia

background image

Przy tym stopniu odmrożeń, (oprócz 
objawów występujących przy odmrożeniu I 
stopnia) możemy stwierdzić:

Pęcherze wypełnione płynem surowicznym,
Białoszare lub niebieskawe zabarwienie 

skóry,

W przypadku zdarcia pęcherzy widoczna 

jest sącząca się sinawa skóra.

Odmrożenie II stopnia

background image

Sięgają one daleko w głąb kończyny 
narażonej na uraz. Martwica może objąć 
także tkanki miękkie i kostne. 
Charakterystyczne objawy to:

Obrzęk odmrożonej kończyny,
Zsinienie (nawet do koloru sinoczarnego),
Brak odczucia bólu na dotyk,
-ból odmrożonego miejsca.

Odmrożenie III stopnia

background image

Może dojść do niego w wyniku działania bardzo niskiej 
temperatury. Ten stan zagraża życiu człowieka, 
bowiem traci on więcej ciepła, niż jest w stanie 
wytworzyć.
Początkowo organizm poszkodowanego broni się 
przed wychłodzeniem. Proces ten nazywamy 
centralizacją krążenia. Jej objawy to: zmęczenie, 
senność, wyczerpanie. Jeżeli osoba dotknięta takimi 
objawami zaśnie, temperatura w organizmie zacznie 
szybko spadać. Jeśli osiągnie ona 27˚C w centralnej 
części ciała, dojdzie do zgonu w wyniku wychłodzenia.

Wychłodzenie organizmu

background image

 

… I stopnia.

Należy dążyć do przywrócenia krążenia. W warunkach 
domowych odmrożoną kończynę pokrywamy warstwą 
wazeliny. Jeśli jednak przebywamy na wolnym powietrzu, 
ogrzewamy odmrożone miejsce poprzez pocieranie dłonią 
aż do przywrócenia krążenia. Możemy również podać 
poszkodowanemu gorące napoje.

Pierwsza pomoc w wypadku 

odmrożenia..

background image

 

… II stopnia.

Należy unikać uszkodzenia 
pęcherzy i nałożyć na nie 
opatrunek jałowy. Takiej osobie 
należy podać gorący napój, 
musimy chronić ją przed utratą 
ciepła. Osoba poszkodowana 
wymaga pomocy lekarskiej.

background image

… III stopnia.

Również jak w przypadku odmrożeń II 
stopnia należy osobie poszkodowanej 
podać gorący napój, zabezpieczyć przed 
utratą ciepła i zadbać, by ubranie 
poszkodowanego było suche. Na pęcherze 
należy także nałożyć opatrunek jałowy, 
oraz szybko zapewnić leczenie szpitalne.

background image

W przypadku odmrożeń absolutnie zabrania 

się:

Rozcierania odmrożonych miejsc śniegiem,
Stosować bezpośrednio urządzenia 

nagrzewające,

Podawać do picia alkohol,
Narażać się na ponowne odmrożenie 

kończyn (np. przez kąpiel w gorącej wodzie)

Masować kończyn,
Pozwolić osobie poszkodowanej na 

wykonywanie jakichkolwiek ruchów.

NIE WOLNO !!!

background image

 Dzięki mądremu postępowaniu możemy 
uniknąć wielu urazów termicznych. Latem 
należy smarować ciało kremem z filtrem, oraz 
pamiętać o rozsądnym zażywaniu kąpieli 
słonecznych. Natomiast zimą powinniśmy 
ubierać się stosownie do temperatury 
panującej na zewnątrz aby zapobiec 
odmrożeniom.

Bądź rozważny. Chroń swoje zdrowie! 


Document Outline