Masz to wypisane na twarzy

Badacze: Ekman Paul, Friesen Wallace V.

Cel badania:

Od dawna psychologowie zastanawiali się czy wyrazy twarzy ujawniające emocje są uniwersalne. Tą kwestią interesował się Paul Ekman. Jedno z badań, jakie wykonał wraz z Friesenem wykazało, że wyrazy emocji są jednakowe dla wszystkich. Psychologowie pokazywali zdjęcia twarzy osobom z wyższym wykształceniem w Argentynie, Brazylii, Chile, Japonii i w Stanach Zjednoczonych. Uznali, że wyniki te są łatwo podważalne ponieważ wszyscy mieli kontakt z międzynarodowymi mass-mediami, które obfitują w wyrazy twarzy. Aby udowodnić uniwersalność mimicznego wyrażania emocji trzeba było zbadać kulturę, która nie miała nigdy styczności z mediami. Dlatego swoje badania przeprowadzili w wyizolowanej społeczności- plemieniu Fore, na wyspie Southeast Highlands w Nowej Gwinei.

Badanie:

Hipoteza: Członkowie kultur przedpiśmiennych kojarzą te same emocje z tymi samymi wyrazami twarzy, w taki sam sposób jak członkowie piśmiennych kultur.

Metoda:

- Badacze odkryli, że najbardziej skutecznym sposobem wydawania badanym polecenia, aby rozpoznawali emocje, było przedstawianie im trzech fotografii różnych wyrazów twarzy i czytanie krótkiego opisu scenki lub historyjki wywołującej emocje, którym odpowiadała jedna z fotografii.

-Badani mieli wskazać wyraz twarzy, który najbardziej pasował do opisu.

Wyniki:

Emocja w historyjce	Liczba badanych	Procent wybierających prawidłową fotografię
Zadowolenie Gniew Smutek Obrzydzenie Zaskoczenie Strach Strach (z zaskoczeniem)	220 98 191 101 62 184 153	92,3 85,3 79,0 83,0 68,0 80,5 42,7

Wyniki potwierdzają hipotezę, że mimika jest uniwersalnie kojarzona z określonymi emocjami. Porównywano dorosłych, mających styczność z Zachodem, i tych, którzy nie mieli- nie znaleziono istotnych różnic. Nie wykazano również różnic pomiędzy dziećmi a dorosłymi.

- Uczeni zgadzają się z Ekmanem, że zadowolenie, gniew, smutek, zaskoczenie, obrzydzenie i strach, to najbardziej podstawowe, wrodzone emocje- są one biologicznie zdeterminowane, już w chwili narodzin.

- Uniwersalność wyrażania emocji ma związek z ewolucją człowieka. Darwin twierdził, że wyrazy twarzy, są mechanizmami adaptacyjnymi, pomagającymi zwierzętom w przystosowaniu się do środowiska i w przetrwaniu.

- Badania Hansen, Hansen- znaczenie wyrazów twarzy dla przetrwania ( w pierwszej grupie pokazywali badanym fotografie tłumów ludzi, spośród których wszystkie wyrażały zadowolenie, a tylko jedna gniew. W drugiej grupie było odwrotnie- tylko jedna twarz była zadowolona. Odnalezienie pojedynczej twarzy, wyrażającej gniew, zajmowało dużo mniej czasu, niż odnalezienie twarzy zadowolonej.) Ludzie szybciej reagują na informacje, które mają znaczenie dla adaptacji i przetrwania.

Inne badania wykazują że:

- dzieci i nastolatki z zespołem nadpobudliwości psycho- ruchowej i z deficytem uwagi w mniej dokładny sposób rozpoznają emocje wyróżnione przez Ekmana.

- zmiana zaledwie jednego elementu twarzy np. uniesienie brwi, wystarczy aby prawidłowo odczytać emocje (analiza gry aktorskiej z wykorzystaniem filmów z ich udziałem)