Historia myśli socjologicznej W 18.12.2007r.
T: Pragmatyzm amerykański i interakcjonizm symboliczny
Przedstawiciele
a)pragmatyzmu; W.James (1842-1910)
Pierce
J.Dewery (1859-1952)
Ch.H.Cooley (1864-1929)
b)interakcjonizmu symbolicznego
J.H. Mead
H. Blumem
Pragmatyzm- orientacja rdzenna amerykańska wysoko ceni się wiedze naukową, pozornie naukowe jest dużo lepsze od spekulacji, doświadczenia. Wrogi wszelkim podziałom socjologicznym. Atakuje rozróżnienie umysłu od ciała, duszy od materii, poznawanie to rozwiązywanie praktycznych problemów skuteczności prowadzi do rozwiązywania problemów.
Interakcjonizm
Mead- przypominał Sokratesa, oddziaływał ustnie „myśl, umysł, społeczność” napisana przez jego uczniów z notatek z jego wykładów. Nie lubił pisać. Łączył swoje teorie z psychologią społeczną.
Ujęcie interakcji społecznej Meada
-interakcja to podstawa prac społecznych, ponieważ nie istniałoby społeczeństwo, nic by nie istniało gdyby ludzie się nie łączyli. Interakcja jest podzielona na trzy fazy;
-organizm 1 porusza się w środowisku i wysyła sygnały
-organizm 2 postrzega to i reaguje na te sygnały wysyłając swoje
-organizm 1 dostrzega sygnały osobnika 2 i reaguje na nie zmieniając własne działanie
Przekazywanie, odbieranie i reakcje na sygnały to zadanie interakcji. Na środowisko składa się wszystko.
Konwersacja gestów; gest jednego organizmu jest bodźcem na reakcje drugiego organizmu i tak wkoło. Niewiele da się rzeczy opisać w ten sposób, przykładem możliwym może być; walka bokserska, taniec, mecz koszykówki.
Większość działań ludzi działa za pośrednictwem symboli np: ”mowa, od zawsze komunikujemy się ze sobą.
Przykład: dwie pary
-pierwsza to para ludzi stojących obok siebie, jeden wyciąga bejsbola i patrzy na drugiego, drugi ucieka
-druga para, to dwa lwy. Jeden zaczyna ryczeć, więc drugi się wycofuje i ucieka
Wydaje się, ze jest to grożenie i ucieczka, jednak Mead widzi dużą różnice, jaki stosunek ma lew do ryku a człowiek do bejsbola. Lew nie ma stosunku , po prostu reaguje na innego lwa. aczkolwiek, który ma pałkę, wie że ma władze „zobacz co ja ty mam…” wskazuje na coś. Istnieje warstwa znaczeń między tymi dwoma osobnikami, która coś znaczy, symbolizuje.
Trzeba poznać procesy myślowe tych osobników aby poznać daną interakcje.
Warunki zachodzenia interakcji symbolicznej( kiedy gest ma charakter symboliczny)
-przyjęcie roli kogoś innego; na własny gest patrzymy oczyma innego, należy przyjąć jego punkt wiedzenia, trzeba podjąć pewien wysiłek myślowy aby to osiągnąć
-pojecie umysłu zaangażowanego w reakcje symboliczna, umysł jest tu rozumiany jako umiejętność dokonywania próby interakcji. Odróżnia nas to od zwierząt. Interakcje nigdy nie są przewidywalne, dlatego, ze między bodźcem a reakcją jest interpretacja. Ludzie interpretują co jest bodźcem i jaka będzie reakcja. Trzeba uwzględnić znaczenia wkładane w działanie.
Jaźń; nasza jaźń ma charakter podwójny
-jaźń przedmiotowa (I)
-jaźń podmiotowa (me)
Interakcja pomiędzy dwoma jaźniami
Np.:
Ja nie lubię Zośki
Mam pewną postawę, ale jako człowiek mogę uświadomić sobie, ze ja nie lubię Zośki, to jestem podmiotem. Człowiek patrzy sam na swoja postawę z innego „ja”
Człowiek nie jest do końca zdeterminowany przez kulturę, normy, zasady. Człowiek nie jest głupkiem kulturowym „a cultural dope”. Wychowanie nie jest najważniejsze, nikogo nie można do niczego zmusić.
Późniejsze teorie interakcjonizmu opisują zachowania ludzkie, bierze się pod uwagę drugiego człowieka.
TEORIA JAŹNI, OSOBOWOŚCI, Meada
-Świadomość to zbiór postaw wobec obiektu, produkt ewolucji. Nasza świadomość powstaje na skutek, tego że przyjmujemy postawy wobec siebie. Świadomość jest narzędziem radzenia sobie ze światem. Jaźń powstaje pod wpływem socjalizacji, nasza jaźń może się wykształcić tylko w grupie pierwotnej.
Przyjmujemy postawy osób Bez grupy pierwotnej
grupy pierwotnej wobec siebie. nie powstaje „ja”
Grupa pierwotna jest psychiczną
macicą w której rodzi się „ja”
Są grupami pierwotnymi, bo z nimi pierwszymi się spotykamy przykładem jest rodzina, kręgi rówieśnicze, sąsiedzkie. Grupy pierwotne są nieliczne zarówno ilościowo jak i w naszym życiu nie mamy ich za wiele.
Każde społeczeństwo wytwarza grupy pierwotne, jest to podstawa.
Fazy rozwoju jaźni , osobowości
-faza przed werbalna; dzieci uczone przez dorosłych słów, gestów ciągle coś się im pokazuje, jest to konieczne do nabrania umiejętności interakcyjnych
-faza zabawy; dziecko uczy się podejmować role konkretnych osób, w końcu wprawiamy się w daną role i przyswajamy sobie pewne zachowania, oczekiwania. Uczą się patrzeć na siebie z punktu widzenia pewnych ról
-faza gry; zespolenie ról i dzieci podejmują gry zespołowe. Role sa powiązane(gra w piłkę nożną; bramkarz, obrona, atak…) przyjmuje punkt widzenia grupy
-rozwinięcie się uogólnionego innego; uświadamiamy sobie, ze możemy przyjąć zewnętrzny punkt widzenia na siebie z Innego (bóg, reguły prawa). Mamy wolność działania, oceniamy co jest dobre a co złe.
Wszystkie fazy są oparte na komunikowaniu się w życiu społecznym(proces interakcji) Osobowości są wirami w strumieniach interakcji. Społeczeństwo nie istnieje bez interakcji i wzajemnie
Struktura społeczna- produkt negocjacji ludzi. trwałość instytucji opiera się na definicji uzgadnianej z interakcji.