Zajęcia nr 6

Przedmiot: Biznes Plan

Temat: Źródła finansowania.

Praca na zajęciach w grupach:

• Analiza dostępnych źródeł finansowania

• Wybór odpowiednich źródeł finansowania

• Kalkulacja kosztów róŜnych źródeł finansowania

• MontaŜ finansowy

Teoria1

Po zaplanowaniu i ustaleniu wysokości potrzebnego do uruchomienia i prowadzenia firmy kapitału musimy określić źródła

jego pochodzenia. JeŜeli chodzi o źródła finansowania to moŜemy mówić o następujących formach:

• kapitale własnym,

• kapitale rodzinnym,

• kapitale obcym.

Kapitał własny to ten, który stanowi prywatną własność osoby zakładającej firmę, czy teŜ wspólników zakładających firmę.

Zaliczyć moŜemy do niego np. lokal, meble, sprzęt biurowy, komputer, a takŜe środki finansowe, zgromadzone w gotówce,

na rachunkach bankowych, czy funduszach inwestycyjnych.

Kapitał rodzinny to wszelkiego rodzaju darowizny, poŜyczki lub spadki otrzymane od członków swojej rodziny (nie ma tu

znaczenia stopień pokrewieństwa).

Do kapitału obcego zaliczymy wszelkiego rodzaju dotacje, subwencje, kredyty, poŜyczki - mające charakter pienięŜny oraz

leasing, który z zasady ma charakter rzeczowy (brać w leasing moŜemy np. lokale, samochody, maszyny itp.)

Kapitały obce

Dotacja na rozpoczęcie działalności gospodarczej.

Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy przewiduje moŜliwość udzielenia dotacji osobom bezrobotnym,

które chcą rozpocząć działalność gospodarczą. Za osobę bezrobotną uznaje się osobę, która między innymi:

• nie jest zatrudniona, tzn. nie wykonuje pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku słuŜbowego oraz umowy o

pracę nakładczą,

• nie wykonuje innej pracy zarobkowej, tzn. nie wykonuje pracy na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia,

umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub spółdzielni kółek rolniczych,

• jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy lub w połowie wymiaru czasu pracy

w przypadku osoby niepełnosprawnej, której stan zdrowia pozwala na podjęcie zatrudnienia,

• nie uczy się w szkole w systemie stacjonarnym (dzienne),

• ukończyła 18 lat,

• nie ukończyła 60 lat - kobieta, a męŜczyzna 65 lat,

• nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej,

Wysokość dotacji nie moŜe przekroczyć 500 proc. przeciętnego wynagrodzenia. Jego wysokość jest przyjmowana na dzień

zawarcia umowy przyznania dotacji przez urząd pracy. Aby otrzymać tego rodzaju pomoc trzeba przedstawić biznes plan i

udowodnić, Ŝe planowane przedsięwzięcie ma szansę powodzenia. Pieniądze na ten cel pochodzą ze środków Funduszu

Pracy i są przyznawane przez starostę.

Bezrobotny moŜe takŜe otrzymać refundację kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa, dotyczących podjęcia

działalności gospodarczej. NaleŜy jednak zaznaczyć, Ŝe wysokość refundacji nie moŜe przekroczyć 80 proc.

udokumentowanych kosztów, nie więcej jednak, niŜ wynosi przeciętne wynagrodzenie w naszym kraju.

PoŜyczki w ramach Programu "Pierwsza Praca".

W ramach Programu "Pierwsza Praca", udzielane są ze środków Ministerstwa Gospodarki i Pracy przez Bank Gospodarstwa

Krajowego i lokalne fundusze poŜyczkowe specjalne poŜyczki na finansowanie rozpoczęcia samodzielnej działalności

gospodarczej.

1 Opracowano na podstawie: http://www.uj.edu.pl/biurokarier/firma/index.php?id=502

1

PoŜyczkę w ramach Programu "Pierwsza Praca" moŜe otrzymać:

1. młody bezrobotny - czyli osoba bezrobotna do 25 roku Ŝycia oraz osoba bezrobotna legitymująca się dyplomem wyŜszej

uczelni do 27 roku Ŝycia, pragnąca rozpocząć działalność gospodarczą na własny rachunek,

2. grupa młodych bezrobotnych, którzy wspólnie chcą załoŜyć firmę,

3. pracodawca, który zdecyduje się utworzyć nowe miejsce pracy dla bezrobotnego.

Kwota poŜyczki nie moŜe przekroczyć 40 000 zł. Środki poŜyczki mogą zostać wykorzystanie na zakup wyposaŜenia

niezbędnego do prowadzenia działalności gospodarczej oraz na przystosowanie pomieszczeń, w których ona będzie

realizowana, a takŜe na zakup środków obrotowych, jeŜeli są one niezbędne w zrealizowaniu działalności gospodarczej.

PoŜyczki udzielane są na maksymalny okres 36 miesięcy od dnia zawarcia umowy poŜyczki. Na wniosek absolwenta,

poŜyczkodawca moŜe udzielić maksymalnie 6-cio miesięcznej karencji w spłacie rat poŜyczki. Okres karencji skraca czas

spłaty poŜyczki, tak więc, w przypadku uzyskania maksymalnej karencji, spłata poŜyczki musi nastąpić w 30-tu miesięcznych

ratach. Odsetki od kwoty poŜyczki spłacane są na koniec kaŜdego miesiąca, niezaleŜnie czy poŜyczkobiorca uzyskał

karencję w spłacie rat poŜyczki, czy teŜ nie.

Oprocentowanie kwoty poŜyczki uzaleŜnione jest od wysokości stopy redyskonta weksli przyjmowanych przez NBP, która

ustalana jest przez Radę Polityki PienięŜnej i wynosi 0,75 tej stopy. Wysokość odsetek wynosiła w 2005 r. - 5,25%.

Wniosek o udzielenie poŜyczki (ogólnej np. w banku) zawiera w szczególności:

• opis przedsięwzięcia, sposób wydatkowania kwoty wnioskowanej poŜyczki oraz przewidywane źródło

pozyskiwania środków na jej spłatę, czyli biznes plan,

• informację o miejscu prowadzenia działalności,

• zaświadczenie o statusie bezrobotnego,

• odpisy dyplomu (dotyczy absolwentów uczelni) lub zaświadczenia o uzyskanym wykształceniu z datą ukończenia

edukacji,

• informację o stosunku do słuŜby wojskowej,

• informację o stanie cywilnym bezrobotnego,

• propozycje zabezpieczenia spłaty wnioskowanej poŜyczki.

Dokładne wypełnienie wniosku o poŜyczkę i dostarczenie wskazanych w nim załączników w sposób zasadniczy wpłynie na

czas uzyskania środków na rozpoczęcie planowanej działalności gospodarczej.

Dokumentem o niezwykle istotnym znaczeniu, spośród listy załączników do wniosku, jest opis przedsięwzięcia (biznes plan),

który powinien zawierać opis tego, co absolwent planuje robić, jaką działalność gospodarczą chce podjąć. Opis

przedsięwzięcia powinien być na tyle obszerny i szczegółowy, Ŝeby osoby rozpatrujące wniosek o poŜyczkę mogły ocenić

szansę realizacji tego pomysłu. Ponadto opis powinien zawierać równieŜ moŜliwie szczegółową listę niezbędnych zakupów i

prac, które mają zostać sfinansowane środkami z poŜyczki. NaleŜy przedstawić przewidywane źródło dochodów, z których

zostanie spłacona poŜyczka. WaŜna dla oceniających pomysł działalności gospodarczej absolwenta jest równieŜ informacja

o miejscu jej prowadzenia uwzględniająca lokalne uwarunkowania gospodarcze.

Opracowując opis przedsięwzięcia naleŜy spróbować dokonać analizy kosztów i przewidywanych dochodów z projektowanej

działalności. Na pewno trzeba uwzględnić wszystkie ustawowe cięŜary wynikające z prowadzenia działalności, do których

naleŜą m.in. podatki oraz raty poŜyczki i naleŜne bankowi odsetki. Takie działanie nie tylko ułatwi bankowi szybkie podjęcie

decyzji o udzieleniu poŜyczki, ale równieŜ będzie to pierwsza i niezwykle waŜna lekcja przedsiębiorczości. Opłaca się

dokonać takiej analizy nawet dla wydawałoby się najprostszej własnej działalności.

Pomysł na rozpoczęcie działalności gospodarczej przedstawiony w opisie przedsięwzięcia moŜe być realizowany nie tylko

przez jednego absolwenta, ale przez dwóch lub więcej absolwentów. Wówczas kaŜdy z uczestników występuje o poŜyczkę

indywidualnie i samodzielnie jest odpowiedzialny za jej zabezpieczenie i spłatę.

Drugim waŜnym elementem prawidłowo wypełnionego wniosku, to propozycja zabezpieczenia spłaty poŜyczki. MoŜemy

wyróŜnić róŜne formy zabezpieczenia spłaty poŜyczki, od weksla do wpisu hipoteki na nieruchomości. Forma zabezpieczenia

zostanie ustalona w trakcie rozmów z przedstawicielem Banku.

Po uzyskaniu pozytywnej decyzji Banku o udzieleniu poŜyczki na finansowanie kosztów rozpoczęcia własnej działalności

gospodarczej naleŜy dokonać wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, zgłosić działalność do rejestru REGON, a takŜe

uzyskać Numer Identyfikacji Podatkowej i odwiedzić Inspektorat Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Ostatnim elementem

formalnym jest wykonanie pieczęci firmowej i załoŜenie rachunku bankowego.

2

Po wykonaniu tych czynności, bank zgodnie z umową poŜyczki, dokona przelewu pieniędzy na rachunek bankowy nowej

firmy. Po miesiącu od dnia dokonania przez Bank przelewu środków na rachunek firmy przedsiębiorca zobowiązany jest

dokonać rozliczenia wydatkowanych pieniędzy i przedłoŜyć go poŜyczkodawcy.

Wnioski o udzielenie poŜyczki są przyjmowane w placówkach Banku Gospodarstwa Krajowego i lokalnych funduszach

poŜyczkowych (ich lista prezentowana jest na stronie internetowej banku - www.bgk.com.pl) oraz na stronie internetowej:

www.1praca.gov.pl.

Kredyty i poŜyczki bankowe

Kredyt bankowy - operacja polegająca na postawieniu przez bank do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony określonej

kwoty środków pienięŜnych, z przeznaczeniem na określony cel. Kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z kredytu na

warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystywanego kredytu wraz z odsetkami w określonym terminie spłaty

oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Bank jest stroną dominującą w stosunku kredytowym wobec kredytobiorcy. Bank określa warunki kredytu oraz jest

uprawniony do kontroli jego wykorzystania. Bank uzaleŜnia przyznanie kredytu od zdolności kredytowej, przy czym nie jest

zobowiązany do udzielenia kredytu, nawet jeŜeli osoba ubiegająca się o kredyt ją posiada.

Banki oferują swoim klientom róŜne rodzaje kredytów i poŜyczek. W zaleŜności od okresu kredytowania wyróŜniamy kredyty

krótkoterminowe (do 1 roku), średnioterminowe (od 1 roku do 3 lat) i długoterminowe (powyŜej 3 lat).

Ze względu na przeznaczenie poŜyczanych środków wyróŜniamy kredyty obrotowe i kredyty inwestycyjne. Te pierwsze słuŜą

finansowaniu bieŜącej działalności danej firmy (np. zakup surowców, materiałów, produktów). Natomiast kredyty

inwestycyjne są udzielane na zakup środków trwałych, a więc maszyn, urządzeń, środków transportu. Ponadto kredyty

bankowe mogą mieć oprocentowanie zmienne, które moŜe się zmniejszyć lub zwiększyć w trakcie jego spłaty, albo stałe.

Szczegółowe zasady udzielania kredytów określają regulaminy banków. Zazwyczaj wymagane jest złoŜenie w banku

wniosku o przyznanie kredytu. Wniosek ten powinien zawierać podstawowe informacje o kredytobiorcy oraz o wysokości i

przeznaczeniu kredytu. Bank moŜe teŜ dodatkowo wymagać tzw. biznesplanu, czyli dokładnego opisu i analizy planowanego

przedsięwzięcia gospodarczego. Na podstawie wniosku i biznesplanu bank ocenia zdolność kredytową podmiotu

ubiegającego się o kredyt, czyli zdolność do spłaty kredytu wraz z oprocentowaniem w określonym terminie.

Jeśli na podstawie oceny banku dana firma posiada zdolność kredytową, to moŜliwe staje się podpisanie umowy kredytowej.

Umowa taka - zawarta pomiędzy bankiem a kredytobiorcą - określa szczegółowo kwotę udzielonego kredytu, jego

wykorzystanie, warunki i terminy spłaty oraz zabezpieczenie na wypadek niewypłacalności. Takim zabezpieczeniem moŜe

być poręczenie innych podmiotów, hipoteka na nieruchomości albo zastaw na majątku przedsiębiorstwa. Przy zawieraniu

umowy z bankiem kredytobiorca powinien zapłacić prowizję od udzielonego kredytu. Prowizja to opłata za czynności

bankowe, która wynosi zazwyczaj 1-2% sumy kredytu.

Etapy realizacji umowy kredytu bankowego

1. Wnioskowanie

2. Analiza sytuacji finansowej wnioskodawcy

3. Podjęcie decyzji kredytowej przez bank

4. Podpisanie umowy

5. Realizacja kredytu w formie określonej umową

Wniosek kredytowy zawiera:

* kwotę kredytu

* cel

* terminy spłaty

* informacje o innych kredytach

* proponowane formy zabezpieczenia

Analiza zdolności kredytowej:

* osoba fizyczna - majątek, dochody, zatrudnienie, informacje o innych kredytach,

* osoba prawna - wiarygodność, zdolność do spłaty, analiza wyników finansowych (rentowność, wypłacalność), ocena

płynności finansowej, ocena sprawności działania.

Umowa kredytowa określa:

* strony umowy

* kwotę i walutę kredytu

* cel kredytu

* zasady i termin spłaty kredytu

* wysokość oprocentowania

* sposób zabezpieczenia kredytu

3

* zakres uprawnień banku

* termin i sposób postawienia do dyspozycji kwoty kredytowej

* wysokość prowizji

* warunki zmiany i rozwiązania umowy

Leasing

Leasing - pochodzi od angielskiego słowa to lease, co oznacza wynająć, wydzierŜawić. Jest to rodzaj umowy

cywilnoprawnej, na podstawie której jedna strona (finansujący, leasingodawca) przekazuje drugiej stronie (korzystającemu,

leasingobiorcy) prawo do korzystania lub korzystania i pobierania poŜytków z określonego dobra materialnego na pewien

uzgodniony w umowie leasingu okres, w zamian za ustalone ratalne opłaty (raty leasingowe). W polskim systemie prawa

umowa leasingu jest regulowana przez Kodeks cywilny.

Biorąc pod uwagę liczbę stron biorących udział w transakcji leasingowej wyróŜnia się:

* leasing bezpośredni (gdy producent zawiera umowę bezpośrednio z uŜytkownikiem)

* leasing pośredni (w transakcji uczestniczą więcej niŜ dwie strony, tzn. między producentem a uŜytkownikiem wystepuje

wyspecjalizowane przedsiębiorstwo leasingowe).

* Za uŜytkowanie obiektu leasingobiorca płaci w określonych terminach raty leasingowe składające się z dwóch części:

składnika kapitałowego odzwierciedlającego wartość uŜytkowanego obiektu przypadającego na okres leasingu i składnika

odsetkowego stanowiącego wynagrodzenie dla leasingodawcy.

Podmioty leasingu:

Leasingodawca (finansujący), to właściciel przedmiotu, który daje ten przedmiot w odpłatne uŜytkowanie drugiej osobie na

okreslony czas i na określonych warunkach. Najczęściej jest to wyspecjalizowana firma zajmująca się świadczeniem usług

leasingu. Rzadziej wytwórca przedmiotów, dla którego leasing jest dodatkową formą zarobkowania. Podstawowa działalność

to produkcja. Forma prawna leasingodawcy moŜe być dowolna. W praktyce najbardziej liczą się na rynku spółki prawa

handlowego, tj. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz spółki akcyjne.

Leasingobiorca (korzystający), to osoba korzystająca z przedmiotu leasingu na warunkach określonych w umowie.

Najczęściej jest to przedsiębiorca, rzadziej ze względu na niekorzystne przepisy podatkowe, osoba fizyczna. Wśród

przedsiębiorców przewaŜają ci, którzy nie rozliczają się z fiskusem w formie ryczałtu i karty podatkowej równieŜ ze względu

na niekorzystne przepisy podatkowe. Leasing jest nieopłacalny dla firm, które są płatnikami podatku VAT . PrzewaŜają więc

spółki handlowe, spółki cywilne i osoby fizyczne , prowadzące działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji

działalności gospodarczej, które prowadzą pełną księgowość.

Poręczyciel, to podmiot występujący tylko czasami w transakcji leasingu. Jeśli kondycja finansowa lub wiarygodność

leasingobiorcy budzi zastrzeŜenie leasingodawcy, to do zawarcia umowy dochodzi wówczas, gdy leasingobiorca przedstawi

dodatkowe zabezpieczenie transakcji. MoŜe to być poręczenie osoby trzeciej lub zastaw na rzeczy, naleŜącej do osoby

trzeciej lub teŜ hipoteka ustanowiona na nieruchomości, której właścicielem jest osoba trzecia. Taki podmiot dostarczający

dodatkowego zabezpieczenia, jeśli nie jest nim leasingobiorca, nazywany jest poręczycielem. MoŜe nim być dobrze

prosperująca firma lub wiarygodna osoba fizyczna, posiadająca duŜy majątek a przez to wypłacalna, np. udziałowiec w

spółce. Często firmy leasingowe jako zabezpieczenie przyjmują weksel leasingobiorcy, poręczony przez udziałowców i ich

współmałŜonków lub teŜ członków zarządu i ich współmałŜonków. Oni są wówczas poręczycielami wekslowymi w transakcji

leasingu.

Fundusze mikropoŜyczkowe

Fundusze mikropoŜyczkowe to ratunek dla tych, którzy z róŜnych przyczyn nie mogą skorzystać z kredytu bankowego.

PoŜyczki nie przekraczają kilku lub kilkunastu tysięcy złotych w przypadku firm dopiero startujących lub kilkudziesięciu

tysięcy dla juŜ działających. Są oprocentowane podobnie jak kredyty bankowe, ale zdarza się, Ŝe odsetki są niŜsze.

Formalnie zabezpieczenie stanowią poręczyciele i weksel in blanco. Harmonogram spłat jest indywidualnie dopasowany do

specyfiki i potrzeb konkretnego przedsięwzięcia (istnieje moŜliwość karencji). Pracownicy instytucji mikropoŜyczkowych

dobrze znają potrzeby małych firm i mają doświadczenie praktyczne w biznesie, często wcześniej sami prowadzili

działalność gospodarczą. Potrafią ocenić opłacalność projektu klienta i doradzić mu w wielu kwestiach związanych z

prowadzeniem firmy. To oni dokonują weryfikacji i odrzucają projekty nieprzemyślane lub bez szans na realizację.

Obecnie - obok wielu lokalnych - działają w Polsce cztery główne fundusze mikropoŜyczkowe: Fundusz Mikro, Inicjatywa

Mikro, Fundacja na rzecz Rozwoju Polskiego Rolnictwa i Fundacja Wspomagania Wsi.

W tym miejscu przybliŜymy 2 pierwsze z w/w funduszy:

4

Fundusz Mikro

Fundusz Mikro został utworzony przez Polsko-Amerykański Fundusz Przedsiębiorczości (PAFP) w 1994 roku. Przeznaczono

na ten cel 20 mln USD.

Starter – to oferta Funduszu Mikro kierowana do osób, które zamierzają rozpocząć własną działalność gospodarczą.

Wymagany jest szczegółowy opis planowanego przedsięwzięcia.

Kwota udzielonych środków to max. 7.000 zł. Minimalna liczba osób poręczająca poŜyczkę to 3 osoby. Maksymalny okres

spłaty to 12 miesięcy. Na koszt poŜyczki składa się oprocentowanie oraz opłata administracyjna i jest on uzaleŜniony od

kwoty poŜyczki oraz okresu na jaki poŜyczka zostaje zaciągnięta.

Więcej informacji znaleźć moŜna na stronie internetowej Funduszu: www.funduszmikro.pl

Inicjatywa Mikro

Inicjatywa Mikro powstała w lutym 1996 roku dzięki środkom finansowym przyznanym Polsce przez rząd Stanów

Zjednoczonych oraz dzięki pomocy ze strony Opportunity International - międzynarodowej organizacji wspierającej rozwój

przedsiębiorczości.

Celem działalności Inicjatywy Mikro jest wspieranie rozwoju przedsiębiorczości jako formy aktywnego przeciwdziałania

bezrobociu i rozwoju lokalnego. Inicjatywa Mikro realizuje ten cel poprzez stworzenie dostępu do środków finansowych i

doradztwa dla małych firm, które stanowią zbyt wysokie ryzyko dla banków ze względu na brak wymaganych zabezpieczeń,

uproszczoną formę księgowości, krótki okres działalności na rynku, czy niewielką kwotę poŜyczki.

Obecnie Inicjatywa Mikro prowadzi działalność na terenie województwa małopolskiego i śląskiego i udziela poŜyczek na

rozwój działalności gospodarczej, zarówno, dla małych firm (w tym dla osób prowadzących jednoosobową działalność

gospodarczą), jak i dla osób rozpoczynających działalność gospodarczą.

PoŜyczka udzielona moŜe być na cele inwestycyjne oraz na kapitał obrotowy, a jej wysokość wynosi od 1000 do 30 000zł.

Okres spłaty nie moŜe przekroczyć 24 miesięcy. Występują 3 zasadnicze sposoby spłaty:

* stałe raty obejmujące kapitał i odsetki,

* odsetki w okresie karencji, a następnie stałe raty obejmujące kapitał i odsetki,

* spłata kapitału z ostatnią ratą odsetek

Zabezpieczenie stanowi poręczenie cywilne oraz weksel.

Więcej informacji znaleźć moŜna na stronie internetowej: www.inicjatywamikro.pl

Instytucja "Aniołów Biznesu"

Anioły biznesu (business angels) to prywatni inwestorzy, którzy dysponując odpowiednim doświadczeniem oraz kapitałem,

wspierają wybrane małe i średnie przedsiębiorstwa, głównie w początkowej fazie ich działalności. Przekazują im zarówno

swoją wiedzę, doświadczenie i technologie, jak i środki finansowe. Mają oni skłonność do inwestowania w tych obszarach,

w które inni obawiają się wkraczać, a oczekują w zamian za swoją pomoc udziałów w przedsięwzięciu, oraz moŜliwości

wpływania na strategiczne decyzje firmy, w którą inwestują. Niektórzy z nich działają jednak na zasadach non-profit.

Europejska Sieć Aniołów Biznesu (EBAN) pośredniczy w nawiązywaniu kontaktów pomiędzy MSP oraz inwestorami.

Szacuje się, Ŝe obecnie w sieci Business Angels działa ok. 125 tys. aktywnych inwestorów. Krajowe i regionalne sieci

Business Angels, działające w partnerstwie z bankami i innymi instytucjami, są zazwyczaj współfinansowane przez rząd.

Z usług aniołów biznesu skorzystać moŜe kaŜdy, kto ma jakiś pomysł na biznes i potrafi przekonać do niego inwestora. Musi

on bowiem w krótkim czasie udowodnić, Ŝe projekt ma szansę rozwoju i przyniesie satysfakcjonujące zyski.

Całą procedurę ubiegania się o pomoc trzeba rozpocząć od wysłania do PolBAN-u (Polska Sieć Aniołów Biznesu)

zgłoszenia, w którym zawarte są podstawowe informacje o projekcie, projektodawcy i o oczekiwaniach względem

inwestorów (tzw. teaser). Do tego naleŜy przedłoŜyć streszczenie biznesplanu i spełnić kilka warunków, np. trzeba

udowodnić swoją determinację i wiarygodność. Dobrze jest wcześniej otworzyć spółkę lub postarać się o pierwszych

klientów. Ludzie pracujący w PolBAN-ie (a ściślej 3-4 osoby) sprawdzają te dokumenty pod względem formalnym. Nie

oceniają ich pod kątem biznesowym, chyba Ŝe projekt jest ewidentnie nierealny. Najpóźniej w ciągu tygodnia udzielana jest

odpowiedź. W tym momencie projektodawca w trakcie pierwszej 15-minutowej rozmowy telefonicznej musi w sposób jasny i

klarowny obronić zasadność biznesowego przedsięwzięcia. Jeśli tego nie uczyni, to oznacza, Ŝe nie potrafi go sprzedać i nie

ma większego sensu przedstawianie go inwestorom. Jeśli ktoś jest przekonujący, to jego pomysł umieszczany jest w bazie

projektów, która udostępniana jest inwestorom zrzeszonym w PolBAN-ie. Inwestorzy mogą ją przeglądać pod kątem 3

kryteriów:

1. regionu, w którym ma działać firma;

2. kwoty, jakiej potrzebuje projektodawca;

5

3. branŜy, w której chce działać.

Inwestor deklaruje, jakie przedsięwzięcia go interesują i po przefiltrowaniu bazy otrzymuje wybrane teasery, ewentualnie

streszczenia biznesplanów. Ostatnim etapem jest osobiste spotkanie inwestora z projektodawcą.

Inwestorzy zainteresowani są zwykle przedsięwzięciami wymagającymi kapitału w wysokości od 50 000 do 500 000 zł.

Inwestycje poniŜej 50 000 zł nie byłyby racjonalne ekonomicznie. W uzasadnionych i incydentalnych przypadkach "anioły"

skłonni są wydać więcej niŜ 500 000 zł, ale na pewno nie więcej niŜ 1 000 000 zł. To byłoby za duŜe ryzyko. Ze statystyk

wynika bowiem, Ŝe 40% tego typu przedsięwzięć upada w pierwszym etapie jego rozwoju.

Oprócz wsparcia finansowego inwestor, jakim jest anioł biznesu, uwiarygodnia przedsiębiorcę przed bankiem, choćby w

sytuacji gdy trzeba zaciągnąć kredyt. Udostępnia takŜe kontakty biznesowe, pomaga w zdobywaniu klientów poprzez własną

dystrybucję (jeśli takowa istnieje), pomaga wejść na rynki zagraniczne itp.

W zamian za swoją pomoc anioł najczęściej oczekuje części udziałów lub akcji w spółce. Dolna granica wynosi 20%, a w

przypadku gdy projektodawca nie ma nic do zaoferowania oprócz potencjału intelektualnego, nawet 100%. Oczywiście po

okresie od 3 do 5 lat anioł będzie chciał wyjść z inwestycji i sprzedać swoje udziały z zyskiem.

Więcej informacji znajdziecie na stronie: www.polban.pl

Fundusze Venture Capital

Venture Capital - jest to średnio i długeterminowy kapitał inwestycyjny charakteryzujący się duŜym stopniem ryzyka ale

mogący w przyszłości przynieść wysokie zyski. Jest to forma finansowania innowacyjnych( a przez to obarczonych ryzykiem)

projektów inwestycyjnych

W gospodarce powstaje wiele projektów, które mogą być zamienione w bardzo opłacalne przedsięwzięcia, ale do ich

realizacji potrzebne są środki finansowe. PoniewaŜ ludzie tworzący te projekty nie posiadają wystarczającej ilości kapitału

muszą sięgnąc po kapitał zewnętrzny. Banki nie są skore do poŜyczania w takich sytuacjach pieniędzy, gdyŜ realizacja

projektów obarczona jest wysokim ryzykiem. Rozwiązaniem stają się specjalne instytucje, które finansują projekty, a w

zamian za to w razie duŜego sukcesu partycypują w duŜej części w zyskach z tego przedsięwzięcia, bądź np. stają się

współwłaścicielami firmy (mają 40% bądź więcej kapitału własnego, lub posiadają akcje uprzywilejowane firmy). Fundusze

VC otrzymują wiele propozycji współpracy, ale większość z nich jest zazwyczaj odrzucana. Wybierane są pomysły najlepsze.

DuŜą rolę w dostępie do rynku VC odgrywają takŜe wcześniej utrzymywane kontakty.

Od strony firmy ubiegającej się o wsparcie finansowe z rynku VC waŜne jest przy wyborze instytucji finansującej zwrócenie

uwagi na:

* jaką siłę finansową posiada dana instytucja,

* w jakich okolicznościach zechce ona wycofać się z przedsięwzięcia, gdy powiedzie się ono,

* jak duŜy udział w zyskach chce zdobyć firma VC,

* jakie kontakty ma firma VC na rynku (mogą one być wykorzystane w dalszej działaności projektu),

* jak duŜy wpływ na firmę chce wywiera instytucja VC, oraz jakich ma specjalsitów, którzy mogli by pomóc w zarządzaniu

nowopowstałą spółką.

Strategia działania funduszu VC jest podobna do działalności inwestorów giełdowych, którzy kupują udziały, akcje

rozwijających się przedsiębiorstw, aby po kilku latach, po wzroście ich wartości sprzedać je z zyskiem. Nie jest on instytucją

kredytową i nie udziela poŜyczek. VC nie ma równieŜ nic wspólnego z inkubowaniem firmy. Z reguły fundusze Venture

Capital obejmują mniejszościowe udziały w przedsiębiorstwie. Warunkiem do wejścia funduszu w inwestycję jest

przedstawienie przez ubiegające się przedsiębiorstwo dobrego biznes planu. Umowa na mocy której fundusz obejmuje

udziały w przedsiębiorstwie gwarantuje funduszowi większy wpływ na przedsiębiorstwo niŜ wynikałoby to z ilości

posiadanych udziałów (akcji), jednak nie włączają się one w bieŜącą działalność przedsiębiorstwa. Przez cały czas trwania

inwestycji (z reguły 3 do 7 lat) fundusz wspiera przedsiębiorstwa ze swojego portfela inwestycyjnego poprzez fachowe

doradztwo w zakresie m.in. prawa, finansów czy zarządzania oraz udostępnia własne kontakty w świecie biznesu. Dzięki tym

działaniom wartość przedsiębiorstwa wzrasta szybciej, co jest celem tak załoŜycieli przedsiębiorstwa jak i funduszu VC.

Przy ocenie zasadności inwestycji fundusze VC analizują przede wszystkim perspektywy rozwoju firmy i produktu, który

firma oferuje. Fundusz bada kwalifikacje właścicieli, jeśli czynnie zarządzają firmą, lub kadry zarządzającej firmy, i ocenia ich

w perspektywie ewentualnego gwałtownego rozwoju firmy. Oczywiście waŜna teŜ jest innowacyjność i zdolność do

odnajdywania nisz rynkowych.

Ze względu na swą specyfikę VC inwestuje głownie w sektor teleinformatyczny, w medycynę , usługi finansowe i

biotechnologię. Fundusze od swoich inwestycji oczekują wysokiej stopy zwrotu. Partycypują razem z podmiotem, w który

inwestują, w ryzyku inwestycyjnym. Jeśli firma upada, właściciele nie muszą martwić się o zwrot funduszowi

zainwestowanych środków.

6

Fundusze Kapitału ZaląŜkowego (Seed Capital)

W Polsce finansowanie przedsiębiorstw instrumentem Seed Capital nie jest jeszcze praktykowane. Fundusze Venture

Capital nie są zainteresowane finansowaniem nowopowstałych, najczęściej małych przedsiębiorstw, gdzie szansa

powodzenia projektu jest bardzo mała, a ryzyko niepowodzenia i koszty operacji są niewspółmiernie duŜe. Z uwagi na fakt, iŜ

małe przedsiębiorstwa, szczególnie nowopowstające, cierpią na brak kapitału i brak moŜliwości uzyskania kredytu czy

poŜyczki w banku (banki nie są zainteresowane udzielaniem poŜyczek/kredytów małym i średnim firmom, gdyŜ te najczęściej

nie mają odpowiedniego zabezpieczenia i histori finansowej), Komisja Europejska uznała konieczność wspierania,

szczególnie MSP na ich wczesnym etapie tworzenia się (seed stage i early-stage), kapitałem podwyŜszonego ryzyka.

Odpowiednim instrumentem dla firm będących w pierwszej fazie tworzenia się jest właśnie instrument Seed Capital, który

skierowany jest do firm mających pomysł, najczęściej związany z rozwijaniem nowoczesnych technologi , ale nie mają

odpowiedniego kapitału aby wytworzyć produkt w oparciu o swój pomysł i wprowadzić go na rynek. Komisja Europejska

uznała, Ŝe powaŜna część programów w ramach Funduszy Strukturalnych 2000 - 2006 będzie właśnie poświęcona

wspieraniu funduszy Venture Capital, które by świadczyły usługi typu seed capital oraz wspieraniu tworzenia krajowych /

regionalnych sieci funduszy Seed Capital.

Fundusze nie będą mogły przeznaczać środków na finansowanie działalności prowadzonej przez firmy m.in. w zakresie

usług finansowych, usług w zakresie dzierŜawy lub wynajmu aktywów, usług prawnych, usług księgowych, prowadzenia lub

zarządzania hotelami lub nieruchomościami, górnictwa węgla, produkcji wyrobów tytoniowych i alkoholowych, rolnictwa,

rybołówstwa. Środki fundusze nie mogą być równieŜ lokowane w przedsiębiorstwach, które znajdują się w trudnej sytuacji, w

rozumieniu rozdziału 2.1 Wytycznych Wspólnoty dot. pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji przedsiębiorstw w

trudnej sytuacji (Dz. Urz. WE C 288 z dnia 09.10.1999 r.).

Kredyt Kupiecki

Kredytem kupieckim nazywamy zgodę sprzedającego na otrzymanie zapłaty za dostarczony towar (lub wykonaną usługę) po

terminie dostawy (zazwyczaj nie później niŜ po 30 dniach).

Taka forma finansowania jest szczególnie waŜna, przede wszystkim dla tych, którzy prowadząc małą czy nawet średnią

firmę, nie dysponują duŜym majątkiem, a co za tym idzie równieŜ wielkim zasobem środków płynnych, a w pozyskaniu tanich

i krótkoterminowych kapitałów nie pomagają zwykle banki, gdzie uzyskanie kredytu wiąŜe się z licznymi trudnościami

(przede wszystkim trzeba udowodnić swoją wiarygodność kredytową, a to bywa trudne gdy firma działa na rynku przez krótki

okres czasu).

Istotą tego rodzaju kredytu jest akceptacja nawet znacznego opóźnienia zapłaty przez partnera biznesowego. Co więcej,

unika on naliczania karnych odsetek, poniewaŜ nie chce utracić odbiorców. Dostawca godząc się na poniesienie pewnych

strat, liczy na następne zamówienia i dostawy z perspektywą uzyskania zwiększonych dochodów w późniejszym terminie.

To, czy dostawca zdecyduje się na dochodzenie swych roszczeń, zaleŜy od pozycji, jaką zajmuje w stosunku do firmy której

udzielił kredytu, a takŜe od:

* wielkości zakupów dokonywanych przez danego kontrahenta,

* asortymentu towarów i popytu na dany towar,

* warunków oferowanych przez konkurencję.

Udzielenie kredytu kupieckiego moŜe być udokumentowane umową zawartą pomiędzy stronami, ogólnymi warunkami

sprzedaŜy, bądź wynikać jedynie z terminu płatności określonego na fakturze. Kredyt kupiecki określany jest mianem

najtańszego kredytu, gdyŜ dzięki niemu kupujący ma moŜliwość sprzedaŜy towaru nawet przed terminem płatności, a tym

samym nie musi angaŜować na ten okres własnych środków.

7