10                               Uwagi wybrano: źródło - Musiał Edward Instalacje i urządzenia elektroenergetyczne 
                                                                                            Wyd. Szk. i Ped. W-wa 1988r. 

 

 

Wybrane uwagi róŜne. 
IP 2X – (2) oznacza ochronę przed dotknięciem palcem; kulą albo drutem o średnicy 12,5 mm. 
 
Międzynarodowy symbol przeznaczenia wkładki bezpiecznikowej zawiera dwa człony.  

Pierwszy człon symbolu oznacza zakres wyłączania: 

g –  wkładka o pełnozakresowym wyłączaniu, tzn. poprawnie wyłączająca kaŜdy prąd nie przekraczający jej 

znamionowej (zwarciowej) zdolności wyłączania; 

a –  wkładka o niepełnozakresowym wyłączaniu, tzn. która nie potrafi wyłączyć małych prądów przeciąŜeniowych i 

której powinien towarzyszyć rozłącznik z zabezpieczeniem przeciąŜeniowym przejmującym to zadanie. 
Drugi człon symbolu oznacza kategorię uŜytkowania: 

G – wkładka ogólnego przeznaczenia, do zabezpieczania przewodów, o charakterystyce czasowo-prądowej 

odpowiadającej dawnym wkładkom zwłocznym; 

F – wkładka o charakterystyce szybkiej; 
M – wkładka do zabezpieczania silników i urządzeń rozdzielczych; 
R – wkładka do zabezpieczania urządzeń półprzewodnikowych; 
Tr – wkładka do zabezpieczania transformatorów; 

Układ TN – rola przewodu ochronno-neutralnego  PEN 

Przewód  PEN  stanowi  w  układzie  TN  podstawową  drogę  powrotną  dla  prądu  zwarciowego 

I

k

 

  z    miejsca  uszkodzenia  do  źródła 

zasilania.  W  przypadku  przerwania  jego  ciągłości  samoczynne  wyłączenie  zasilania  zapewnia  alternatywna  droga  powrotna  przez 
ziemię. Wprawdzie stwarza ona większy opór niŜ nieuszkodzony przewód PEN, w efekcie czego rzeczywisty czas wyłączenia moŜe 
być  dłuŜszy  od  przyjętego  za  dopuszczalny,  ale  jest  jedyną  szansą  wyłączenia  uszkodzonego  obwodu  –  likwidacji  zagroŜenia! 
Dlatego tak  waŜne jest by przewód PEN był uziemiany w miarę moŜliwości jak najczęściej, ale bez większych nakładów na ten 
cel.  Częste  uziemianie  przewodu  PEN  skutkuje  zbliŜeniem  jego  potencjału  do  potencjału  ziemi  odniesienia  (umowne  zero),  co 
powoduje zmniejszenie napięć mogących wystąpić na połączonych z nim (zerowanych) obudowach w instalacjach odbiorczych. 
W  podukładzie  TN-C  przerwanie  przewodu  PEN,  zwłaszcza  w  obwodzie  1-fazowym,  grozi  cięŜkim  poraŜeniem!  Jedno,  bardzo 
prawdopodobne uszkodzenie sprowadza niebezpieczeństwo! 

Dlatego  teŜ  rozdziela  się  role  przewodu  PEN  na  dwa  przewody 

PE 

oraz 

N 

w  sytuacjach,  kiedy  przerwanie  ciągłości  jest  bardziej 

prawdopodobne. Z tych powodów: 
-

 

Ŝ

yła PEN jest zabroniona we wszelkich przewodach ruchomych (nie ułoŜonych na stałe), 

-

 

w przypadku przewodów ułoŜonych na stałe przewód lub Ŝyła PEN są dopuszczalne, jeśli mają przekrój co najmniej 10 mm

2

 

(miedź) lub 16 mm

2

 (aluminium).

  

 

Wykonywanie połączeń ochronnych 

Skuteczność funkcjonalna przewodów ochronnych zaleŜy od ich ciągłości i prawidłowości połączeń. 
Największy błąd, jaki moŜna popełnić, to zamienienie przewodu ochronnego z przewodem fazowym i podanie napięcia na 
dostępne części przewodzące.  
Poprawność połączeń ochronnych wymaga przestrzegania następujących zasad: 

1.

 

Zaciski ochronne powinny być oznaczone symbolem “uziemienie”. 

2.

 

Przewody i Ŝyły ochronne PE powinny mieć na całej długości oznaczenie dwubarwne  
Ŝółto-zielone. UŜycie tak oznaczonego przewodu w roli przewodu czynnego (L,N) jest przestępstwem.  

3.

 

Przewody i Ŝyły neutralne N wyróŜnia się barwą jasnoniebieską. 

4.

 

Przewody i Ŝyły ochronno-neutralne PEN powinny być Ŝółto-zielone, a ich końce – oznaczone barwą 
jasnoniebieską. 

5.

 

Obecność styku ochronnego powinna być niezawodną informacją, Ŝe do niego jest przyłączony 
przewód ochronny PE. Nie wolno zainstalować gniazda wtyczkowego albo wtyczki ze stykiem 
ochronnym nie przyłączywszy przewodu ochronnego do tego styku! 

 

Aby  przewód  ruchomy  nie  ulegał  uszkodzeniom  w  miejscu  wprowadzenia  do  wnętrza  urządzenia,  naleŜy  wykonać  następujące 
czynności: 

•

 

Przewód wprowadzić do wnętrza przez izolacyjną tulejkę przepustową. 

•

 

We wnętrzu przewód umocować w odciąŜce izolacyjnej, która ma przejmować naciąg przewodu oraz napręŜenia skręcające, nie 
dopuszczając do wyrwania Ŝył z zacisków. 

•

 

W miejscu wprowadzenia przewód zabezpieczyć przed nadmiernymi przegięciami za pomocą elastycznej izolacyjnej odgiętki. 

•

 

Obrabiając  koniec  przewodu  pozostawić  większy  naddatek  długości  Ŝyły  ochronnej  niŜ  Ŝył  czynnych.  Dzięki  temu,  w  razie 
obluzowania  odciąŜki  i  szarpania  przewodu,  Ŝyła  ochronna  zostanie  wyrwana  spod  zacisku  jako  ostatnia,  wtedy  gdy  sa  juŜ  na 
pewno  zerwane    Ŝyły  czynne  (L,N).  Naddatek  taki  powinien  być  przewidziany  równieŜ  w  gniazdach  wtyczkowych,  co  daje 
podobny efekt w razie obluzowania lub wyrwania gniazda. 

 
Połączenia  przewodu  ochronnego  lub  wyrównawczego  z  rurą  wodociągową  wykonuje  się  za  pomocą  obejmy  dwuśrubowej,  po 
uprzednim  oczyszczeniu  stykających  się  powierzchni.  Powinno  być  wykonane  w  miejscu  dostępnym  dla  kontroli  i  zabezpieczone 
przed  korozją.  Bocznikowanie  wodomierza  i  głównego  zaworu,  gdy  ten  odcinek  instalacji  wodociągowej  spełnia  rolę  przewodu 
ochronnego, uziemiającego lub wyrównawczego.