6. Prawo wykroczeń
Podstawowym źródłem prawa wykroczeń jest ustawa z dnia 20 maja 1971 r.
kodeks wykroczeń.
Odpowiedzialności za wykroczenie podlega ten tylko, kto popełnia czyn
społecznie szkodliwy, zabroniony przez ustawę obowiązującą w czasie jego
popełnienia pod groźbą kary aresztu, ograniczenia wolności, grzywny do 5.000
złotych lub nagany.
Wykroczenie nie jest przestępstwem.
Karami za popełnienie wykroczenia są:
1) areszt;
2) ograniczenie
wolności;
3) grzywna;
4) nagana.
Natomiast środkami karnymi są:
1)
zakaz prowadzenia pojazdów;
2) przepadek
przedmiotów;
3) nawiązka;
4) obowiązek naprawienia szkody;
5)
podanie orzeczenia o ukaraniu do publicznej wiadomości w szczególny
sposób;
6) inne
środki karne określone przez ustawę.
W praktyce często przestępstwo i wykroczenie wyodrębnienia w oparciu o tzw.
czyn przepołowiony (np. w przypadku kradzieży). Inkorporuje on dwie grupy
czynów, które spełniają te same znamiona, jednakże jedna grupa kwalifikowana jest
jako przestępstwo, a druga jako wykroczenie. Wymagane jest przy tym spełnienie
dodatkowego kryterium, np. w przypadku kradzieży – określona wartość rzeczy
skradzionej (wykroczenie – do 250 zł).
Zasady pociągania do odpowiedzialności sprawcy wykroczenia określa ustawa z
dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia.
W sprawach o wykroczenia w pierwszej instancji orzeka sąd rejonowy. W
sprawach o wykroczenia popełnione przez żołnierzy w czynnej służbie wojskowej i
żołnierzy sił zbrojnych państw obcych, przebywających na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej oraz członków ich personelu cywilnego, jeżeli pozostają w
związku z pełnieniem obowiązków służbowych, o ile ustawa lub umowa
międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska jest stroną, nie stanowi inaczej -
orzekają w pierwszej instancji wojskowe sądy garnizonowe.
Sądem odwoławczym w sprawach o wykroczenia podlegających właściwości
sądów powszechnych, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, jest:
1) sąd okręgowy do rozpoznania apelacji oraz zażaleń na postanowienia i
zarządzenia zamykające drogę do wydania wyroku,
