background image

 

 

Główne kierunki 

profilaktyki patologii 

społecznej (alkoholizm, 

narkomania, 
nikotynizm). 

Profilaktyka w zakresie 

przestępczości 

nieletnich i przemocy.

Monika Węglarz 

Patrycja Woźnik                                            

background image

 

 

Czym jest uzależnienie?

Nabyta silna potrzeba wykonywania jakiejś 

czynności lub zażywania jakiejś substancji. 
W praktyce określenie to ma kilka znaczeń.

Termin ten jest stosowany głównie do osób, 

które nadużywają narkotyków (narkomania), 
leków (lekomania), alkoholu (alkoholizm), 
czy papierosów (nikotynizm). W szerszym 
kontekście może odnosić się do wielu innych 
zachowań, np. gier hazardowych, oglądania 
telewizji, internetu, czy seksu.

background image

 

 

Alkoholizm

background image

 

 

Uzależnienie od alkoholu; 

Biologiczne i socjologiczne 

uwarunkowania 

uzależnienia:

1. Biologiczne

A. Genetyczne:

a) pierwszego stopnia krewni osób uzależnionych;

b) dzieci osób uzależnionych;

c) nie wyklucza się możliwości dziedziczenia 

predyspozycji biologicznej (biochemicznej) uzależnienia;

d) opisano geny (w chromosomie 1,13, a także kodujący 

jeden z receptorów dopaminy) mające warunkować 

uzależnienie.

B. Biochemiczne- zróżnicowanie dehydrogenazy 

aldehydowej (ALDH) powoduje zmiany aktywności w 

metabolizowaniu aldehydu octowego. Jego nadmiar w 

obecności amin biogennych sprzyja wytworzeniu 

alkaloidów (TIQ, THBC, SAL) mających wpływ poprzez 

ośrodkowy układ nerwowy na wyzwolenie potrzeby picia 

alkoholu.

background image

 

 

• 2. Psychologiczne-

 osoby z predyspozycją do 

uzależnienia traktują alkohol jako środek 

ułatwiający im funkcjonowanie i można im 

przypisać następujące cechy:

• A. Niedojrzałość emocjonalna.

• B. Poczucie izolacji.

• C. Niska samoocena, nadmierna zależność.

• D. Zmienny stosunek do autorytetów.

• E. Trudności w wyrażaniu uczuć.

• F. Wysoki poziom niepokoju w relacjach 

interpersonalnych.

• G. Poczucie winy.

• H. Perfekcjonizm.

• I. Uznanie alkoholu jako ośrodka szczególnej uwagi 

i drogi do zaspokojenia potrzeb odczuwania 

przyjaźni, zaufania i znaczenia oraz celu i sensu 

życia.

background image

 

 

• 3. Społeczne i ekonomiczne:

• A. Kulturowe- spożycie alkoholu jest ściśle związane z 

obyczajowością i postawami społecznymi. Społeczeństwie 

polskim, podobnie jak w Holandii, dezaprobata dla 

pijaństwa jest połączona z tolerancją dla indywidualnych 

osób uzależnionych. Niektóre społeczności akceptują 

kontrolowane picie alkoholu. W innych, związanych często z 

motywacją religijną, dominuje wzór abstynencji.

• B. Środowisko rodzinne przestrzegające własnych norm i 

zwyczajów może w istotny sposób zmniejszyć, ale też i 

zwiększać, ryzyko uzależnienia.

• C. Sytuacja polityczna i ekonomiczna kraju i jego 

mieszkańców.

• D. Dostępność napojów alkoholowych:

• a) ekonomiczna (niska cena)

• b) terytorialna (duża liczba punktów sprzedaży)

• c) łatwość nabycia alkoholu przez osoby młodociane lub 

nietrzeźwe

• d) istnienie nielegalnego systemu sprzedaży alkoholu z 

przemytu lub z nielegalnej produkcji.

background image

 

 

Objawy toksycznego działania alkoholu w zależności od 

jego stężenia we krwi

• Źródło: Woynarowska- Edukacja zdrowotna, 

podręcznik akademicki

background image

 

 

Wzory picia alkoholu 

•Źródło: Woynarowska- Edukacja zdrowotna, podręcznik 
akademicki

background image

 

 

Dwie perspektywy:

•Źródło: Woynarowska- Edukacja zdrowotna, podręcznik 
akademicki

background image

 

 

Obszary profilaktyki uzależnień i 

innych zachowań problemowych 

młodzieży

 

•Źródło: Woynarowska- Edukacja zdrowotna, podręcznik 
akademicki

background image

 

 

Źrodło: Komenda Głowna Policji

*Prawie 77% sprawcow przemocy wobec najbliŜszych było w chwili 

popełnienia czynu

pod wpływem alkoholu.

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

• „SPRAWDŹ, CZY TWOJE PICIE JEST BEZPIECZNE”
• Szkolne Kampanie Antyalkoholowe
• Program MSDN AA 
• 1 czerwca - Dzień bez alkoholu 

background image

 

 

Narkomania

background image

 

 

• Źródło:www.narkomania.gov.pl/serwis16.pdf

background image

 

 

background image

 

 

• Kampania Antynarkotykowa „Bliżej siebie – dalej 

od narkotyków”

• „Brałeś? Nie jedź!” – kampania antynarkotykowa
• "Dopalacze mogą wypalić" - nowa kampania 

antynarkotykowa

• Narkotyki? Nie wchodzę!

 

• Międzynarodowy Dzień Zapobiegania Narkomanii 

w Łodzi 

• Społeczna Kampania Antynarkotykowa 2009

background image

 

 

background image

 

 

Nikotynizm

background image

 

 

Z biologicznego punktu widzenia 

najważniejszymi składnikami dymu 

tytoniowego są: 

• - substancje karcinogenne
• - substancje drażniące
• - tlenek węgla
• - nikotyna

background image

 

 

background image

 

 

• Rzuć fajki, czyli kampania reklamowa przeciwko paleniu 

tytoniu

• 31 maja - Światowy Dzień bez Papierosa

• Rzuć palenie, zanim palenie rzuci Ciebie

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

Przemoc

background image

 

 

• PRZEMOC- wywieranie wpływu na proces myślowy, 

zachowanie lub stan fizyczny osoby bez jej przyzwolenia. 
Wyróżnia się przemoc fizyczną i przemoc psychiczną.

  RODZAJE PRZEMOCY:

Przemoc psychiczna to wywieranie wpływu na proces 

myślowy, zachowanie lub stan fizyczny osoby bez jej 

przyzwolenia przy użyciu środków komunikacji 

interpersonalnej.

Typowymi środkami przemocy psychicznej są groźba, 

inwektywa(obraza słowna wyrażona mową lub pismem, przez 

przypisanie danej osobie cech negatywnych.) i molestowanie 

psychiczne.

Przemoc fizyczna- działania z użyciem siły, których 

rezultatem jest nieprzypadkowe zranienie- bicie, popychanie, 

potrząsanie, kopanie…

Przemoc seksualna- działa w obszarze zachowań 

seksualnych- zmuszanie do seksu, do nieakceptowanych form 

współżycia..

Przemoc ekonomiczna- prowadzi do uzależnienia 

finansowego od partnera- ograniczanie dostępu do pieniędzy, 

odbieranie zarobionych pieniędzy, zmuszanie do pożyczania…

Zaniedbanie- niezaspokojenie potrzeb fizycznych i 

emocjonalnych- niedożywienie, brud, brak opieki medycznej, 

chłód emocjonalny, obojętność.

Istotą przemocy jest demonstrowanie i wykorzystywanie siły 

i władzy po to, żeby przejąć kontrolę nad drugą osobą, 

narzucić jej swoją wolę. 

background image

 

 

Źródło: http://reklamaspoleczna.blox.pl

background image

 

 

Źródło: 
www.feminoteka.pl

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

• Fundacja dzieci niczyje
•  Przełam przemoc – kampania przeciw przemocy w 

rodzinie

• Kampania – 16 Dni Przeciw Przemocy ze względu na 

Płeć 

• Kampania społeczna „Dzieciństwo bez przemocy” 
• KAMPANIA PRZECIW PRZEMOCY W RODZINIE 

"POWSTRZYMAĆ PRZEMOC DOMOWĄ" 

• Kampania przeciwko przemocy Amnesty 

International

• Ogólnopolskie Pogotowie dla Ofiar Przemocy w 

Rodzinie "Niebieska Linia"

 

background image

 

 

Dwa kierunki pomagania ofiarom przemocy domowej:

1. Interwencja kryzysowa

• -zapewnienie bezpieczeństwa i zatrzymanie przemocy

• - złagodzenie objawów reakcji kryzysowej- lęku, myśli 

samobójczych

• - odzyskanie poczucia mocy- przywrócenie umiejętności 

radzenia sobie

• - pomoc medyczna

• - intensywność kontaktów
2.  Pomoc psychologiczna

• - uznanie istnienia przemocy bez obwiniania się za nią 

• - zdobycie umiejętności podejmowania decyzji

• - uznanie własnych uczuć i prawa do dokonywania wyborów

• - odreagowanie traumatycznych wydarzeń

• - nawiązanie nowych relacji z ludźmi

background image

 

 

Kontakt z przemocą jest trudnym 

doświadczeniem…

Osoby pomagające i interweniujące często 

mają poczucie frustracji i niechęci…

Zachowanie ofiar bywa niezrozumiałe, 

irytujące i zniechęcające do 
pomagania…

Trudno jest skutecznie pomagać innym bez 

przekonania o słuszności swoich działań i 
bez świadomości własnych emocji i 
przekonań…

background image

 

 

„…Patrzę w przyszłość raczej ze 

smutkiem niż z nienawiścią. 
Patrzę w przyszłość raczej z 
nadzieją niż z rozpaczą. Nigdy 
nie zapomnę, ale nie muszę stale 
pamiętać. Byłem ofiarą, jestem 
ocalały…”

background image

 

 

Przestępczość 

wśród nieletnich

background image

 

 

• Przestępczość – zabroniony czyn człowieka, 

społecznie niebezpieczny, zabroniony pod groźbą 

kary przez ustawę obowiązującą w czasie jego 

popełnienia.

• Nieletni - osoba, która popełniła czyn zabroniony 

przez ustawę karną przed ukończeniem określonego 

wieku (w Polsce 17 lat); młody wiek sprawcy, 

niedojrzałość psychicznej i fizycznej powodują, że 

współczesne ustawodawstwa stosują wobec 

nieletnich odmienne zasady odpowiedzialności 

karnej oraz specyficzne środki reedukacji.

•  Zapobieganie zjawiskom szkodliwym jest znacznie 

skuteczne niż zwalczanie ich negatywnych skutków. 

Zatem optymalnym rozwiązaniem byłoby takie 

wychowanie dzieci, które uchroniłoby je przed 

społecznym niedostosowaniem. Wówczas nie będą 

one skłonne do podejmowania działań 

niekorzystnych dla nich samych i otoczenia. Dlatego 

zjawisku temu trzeba nadać odpowiednią rangę i w 

procesie wychowania traktować priorytetowo. 

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 


Document Outline