HMP 29.11.2010

Oświecenie i jego wpływ na wychowanie

Immanuel Kant- prof. w Królewcu. Wg niego oświecenie to: wyjście człowieka ze stanu małoletniości, w której z własnej woli tak długo pozostawał. Twórca filozofii krytycznej lub transcendentalnej, zakładającej, że podmiot jest poznawczym warunkiem przedmiotu. Podstawowymi cechami jego koncepcji filozoficznej są: agnostycyzm poznawczy względem tak zwanych noumenów ("rzeczy samych w sobie" np. Boga, materii) oraz aprioryzm w stosunku do zjawisk.

Jego głównym wkładem w filozofię zachodnią było zniesienie opozycji pomiędzy racjonalizmem (por. Kartezjusz) a empiryzmem (por. Hume). Do osiągnięć kantyzmu odwołuje się między innymi neokantyzm (kontynuacja), fenomenologia (rewizja) oraz pozytywizm logiczny (opozycja).

Order „Temu, który odważył się być mądrym” („Sapere auso”)

Oświecenia w wychowaniu:

• Stawiano różne stopnie trudności przed wychowankiem

• Zwrot ku rozumowi

• Ograniczenie roli religii jako czynnika wartościującego

• Człowiek ma się posługiwać prawem natury (wtedy nie będzie czynów typu gwałt, nie odwoływano się do Boga, tu człowiek jest wartością

• Pluralizm filozoficzny (Wolter)

• Postawy ateistyczne również obecne w życiu codziennym, ale nie eksponowane, tak samo deizm itp.

• Latitudynaryzm- (coś podobnego do Erazma z XVI w.; nie ważne, co różni religie, ale ważne, co je łączy: troska o człowieka)

• Krytyczne odnoszenie się do uniwersytetów

• Problem młodego pokolenia: gdzie się kształcić

• W Getyndze i Halle najlepsze- nauki ścisłe, przyrodnicze

• W oświeceniu był brak postulatu wyrzucenia nauk humanistycznych

• Wielka Encyklopedia Francuska- inf. były pisane językiem zrozumiałym dla każdego odbiorcy, po każdym haśle wskazówka jak je wykorzystać w życiu; WEF przyczyniła się do przeorania mentalności społ. europejskich

• J.J.Rousseau: 1712-1778; „Emil, czyli o wychowaniu się we dwoje”

• Życie zgodne ze swoją naturą,

• Wiedza czerpana z życia,

• Etapy wychowania:

1. Niemowlęcie( wych. ma charakter negatywny)

2. Jak zaczyna mówić- 12 (wtedy trzeba dziecko wyweiźć za miasto do 12 r.ż., zakazana książka, wychowawca tylko ostrzegał; tempo naturalne, kara racjonalna)

3. 12-15: edukacja na poziomie niezłej szkoły podstawowej, bo wcześniej zdobył już siłę, tężyznę jak był tam za miastem)

4. Po 15: nauka już w określonym kierunku, poznawanie życia społecznego najbliższego otoczenia; poznawania a nie gotowe rozwiązania

• Kobieta: już nie tylko rodzić dzieci, ale też partnerka do rozmowy, musiała miećwiedzę równą mężowi

• J.J.Rousseau był prekursorem wychowania seksualnego

• Człowiek rodzi się ze zdolnością rozwoju

• Nie wierzy w metodę, ale w człowieka

• Konarski (to było na ćwiczeniach)

• We Francji: Lotte? i Rolain?? (nie wiem jak się nazywali, jakieś nieznane mi nazwiska, w necie też nic nie ma, czyli trzeba będzie szukaćw Kocie albo Litaku): nie należy nie dostrzegać potrzeby wychowania patriotycznego, w każdym departamencie we Francji szkoła główna- uniwersytet.