background image

w   n u m e r z e

sierpień 2014

issn 2300-1445

w fi rmie

P r z y k ł a d y   R o z w i ą z a n i e   p r o b l e m ó w   K o m e n t a r z e   P o r a d y

ontrole

 

K

ROZLICZANIE VAT

Pełne odliczenie VAT jest możliwe, jeśli 
prowadzona jest ewidencja przebiegu  

2

UMOWY BARTEROWE

Każda ze stron umowy barterowej 
powinna do podstawy opodatkowania 
przyjąć faktyczną wartość świadczonej 
usługi 

3

KOREKTA VAT

Podatek od towarów i usług można 
skorygować w rozliczeniu za okres, 
w którym nieściągalność wierzytelności 
uznaje się za uprawdopodobnioną 

5

DOKUMENTOWANIE DOSTAW

Datą sprzedaży, którą należy wykazać na 
fakturze, będzie moment wydania towaru 
kurierowi 

6

ODLICZANIE VAT

Zabudowa części pojazdu przeznaczonej 
do przewozu ładunków może pozbawić 
przedsiębiorcę prawa do pełnego 
odliczenia VAT 

8

WYPOWIADANIE UMÓW

Wypowiedzenie bez podania kryteriów 
doboru do zwolnienia jest ważne 

9

PRZEJĘCIA FIRM

Społeczny inspektor pracy straci funkcję 
po przejęciu fi rmy 

1 0

FORMY ZATRUDNIENIA

Stanowisko pracy można podzielić 
w ramach job-sharingu 

1 2

WYPADEK W PRACY

Agencja pracy ma obowiązek
 potwierdzić wypadek 

1 3

UDZIELANIE URLOPÓW

Urlop bezpłatny może zostać udzielony 
tylko na wniosek pracownika 

1 4

ODPOWIEDZIALNOŚĆ SZEFA

Za mobbing odpowie nie tylko 
sprawca, ale też pracodawca 

1 6

Dokończenie na str. 3

Urzędnik skarbowy może sprawdzić konto 
bankowe podatnika

Obowiązek podawania danych o kontach 
bankowych wynika z art. 182 Ordynacji 
podatkowej oraz art. 7d i art. 33 ustawy 
o kontroli skarbowej.

Dane finansowe pod lupą

Jeżeli z dowodów zgromadzonych w toku 
postępowania podatkowego wynika potrze-
ba uzupełnienia tych dowodów lub ich po-
równania z informacjami pochodzącymi z 
banku, bank ma obowiązek na pisemne 
żądanie naczelnika urzędu skarbowego 
lub naczelnika urzędu celnego do sporzą-
dzenia i przekazania żądanych informacji.

Jakie informacje musi przekazać bank

Bank musi przekazać informacje dotyczące 

strony postępowania w zakresie:

 

posiadanych rachunków bankowych lub 

rachunków oszczędnościowych, liczby 

tych rachunków, a także obrotów i 

stanów tych rachunków;

 

posiadanych rachunków pieniężnych lub 

rachunków papierów wartościowych, 

liczby tych rachunków, a także obrotów 

i stanów tych rachunków;

 

zawartych umów kredytowych lub 

umów pożyczek pieniężnych, a także 

umów depozytowych;

 

nabytych za pośrednictwem banków 

akcji Skarbu Państwa lub obligacji 

Skarbu Państwa, a także obrotu tymi 

papierami wartościowymi;

 

obrotu wydawanymi przez banki 

certyfi katami depozytowymi lub innymi 

papierami wartościowymi.

Te same zasady mają zastosowanie od-
powiednio do zakładów ubezpieczeń, 
funduszy inwestycyjnych, dobrowolnych 
funduszy emerytalnych i banków prowa-
dzących działalność maklerską, w zakre-

sie prowadzonych indywidualnych kont 
emerytalnych oraz indywidualnych kont 
zabezpieczenia emerytalnego, a także 
do domów maklerskich oraz spółdziel-
czych kas oszczędnościowo-kredytowych.
Towarzystwa funduszy inwestycyjnych 
na pisemne żądanie naczelnika urzędu 
skarbowego lub naczelnika urzędu celnego 
są obowiązane do sporządzania informacji 
o umorzonych jednostkach uczestnictwa. 
Również podmioty prowadzące rachun-
ki zbiorcze w rozumieniu przepisów usta-
wy o obrocie instrumentami finansowymi 
na pisemne żądanie naczelnika urzędu 
skarbowego są obowiązane do sporzą-
dzania informacji o wysokości dochodów 
(przychodów) przekazanych na rzecz po-
datników uprawnionych z papierów wartoś-
ciowych zapisanych na takich rachunkach 
oraz o kwocie pobranego podatku. 

Kontrola skarbowa 
z większymi możliwościami

Zdecydowanie większy zakres uprawnień 
przysługuje organom kontroli skarbowej. 
Jeżeli organ kontroli skarbowej posiada 
uprawdopodobnione informacje o posługi-
waniu się rachunkiem bankowym w celu 
prowadzenia niezgłoszonej do opodatko-
wania działalności gospodarczej, uzyskiwa-
nia przychodów nieznajdujących pokrycia 
w ujawnionych źródłach lub pochodzących 
ze źródeł nieujawnionych, uzyskiwania 
przychodów niezadeklarowanych albo przy-
chodów nieujawnionych w złożonych de-
klaracjach, i jest to konieczne do realizacji 
kontroli skarbowej, instytucje finansowe mu-
szą na żądanie organu kontroli skarbowej 
udostępnić i przekazać dane identyfikują-
ce posiadacza tego rachunku bankowego.
W sytuacji, w której prowadzone jest po-
stępowanie w sprawie o przestępstwo lub 
(nawet) wykroczenie skarbowe, organy 

 

Banki mają obowiązek na żądanie organów podatkowych lub skarbowych udzielać 
informacji o rachunkach osób, które znajdą się pod lupą fi skusa.

background image

2

Rozliczanie VAT

Wydawca: Norbert Pawlikowski
Redaktor: Tomasz Ciechanowski
Druk: Paper&Tinta
Nakład: 350 egz. 
Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o.
03-918 Warszawa, ul. Łotewska 9a
Tel. 22 518 29 29, faks 22 617 60 10 
e-mail: cok@wip.pl
NIP: 526-19-92-256
Numer KRS: 0000098264 
– Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy, 
Sąd Gospodarczy XIII 
Wydział Gospodarczy Rejestrowy 
Wysokość kapitału zakładowego: 200.000 zł

Za błędy pracownika 
odpowiada szef 

Tomasz Ciechanowski

redaktor prowadzący

W tym numerze podjęliśmy tematykę od-
powiedzialności pracodawcy za błędy 
pracowników w prowadzeniu ewidencji po-
jazdu służbowego. Jeżeli z kontroli wyni-
ka, że pojazd pracodawcy korzystającego 
z pełnego odliczenia VAT był wykorzystywa-
ny do innych celów niż prowadzenie dzia-
łalności gospodarczej, pracodawca będzie 
obciążony grzywną. Istnieje jednak możli-
wość, aby zatrudniony był zobowiązany do 
zwrotu wysokości zapłaconej przez szefa 
kary. Po pierwsze, działanie pracownika 
musi być umyśle, a po drugie, pracodawca 
nie może wiedzieć o działaniu pracownika. 
Na życzenie Czytelników zajęliśmy się też 
kwestią urlopu bezpłatnego. Może on być 
przyznany pracownikowi tylko na jego wnio-
sek. Jednak przebywanie na tego rodzaju 
urlopie pociąga za sobą szereg konsekwen-
cji, m.in. nie wlicza się on do okresu pracy. 
Ponadto jeżeli pracownik jest chory, nie ma 
możliwości przedłużenia urlopu bezpłatne-
go o czas choroby – nie można również po-
bierać zasiłku chorobowego. 
Omawiamy też sprawy dotyczące dziele-
nia stanowiska pracy w ramach job-sha-
ringu oraz sposoby określenia podstawy 
opodatkowania w umowach barterowych. 

Zapraszamy do korzystania 
z Telefonicznego Pogotowia 
Księgowego
 

Dyżury odbywają się 
w godz. 11.00–13.00. 
Najbliższe dyżury ekspertów z zakresu VAT, 
PIT i CIT odbędą się 6 i 13 sierpnia 2014 r., 
a z rachunkowości 20 i 27 sierpnia 2014 r. 
pod numerem tel. 22 318 07 36.

Pełne odliczenie VAT jest możliwe, 
jeśli prowadzona jest ewidencja przebiegu

Sytuacja 

Firma posiada 2 samochody Renault Master: jeden o ładowności 

1267 kg, 7 miejsc, w leasingu, wpis w dowodzie rejestracyjnym na podstawie 
zaświadczenia VAT-2 o ładowności 1363 kg, 6 miejsc, w leasingu, wpis 
w dowodzie rejestracyjnym VAT-2. 
Czy może odliczać cały VAT od rat leasingowych, paliwa i napraw? Czy trzeba 
spełnić dodatkowe wymogi formalne?

Odpowiada ekspert

Szymon Raut 

doradca podatkowy,

Parulski & Wspólnicy 

Doradcy Podatkowi s.c.

U W A G A

Jeżeli samochody używane przez fi rmę stały 
się przedmiotem leasingu po 1 kwietnia, fi rmie 
będzie przysługiwało, co do zasady, ograniczone 
prawo do odliczenia VAT naliczonego z tytułu: 
raty leasingowej, paliwa oraz innych wydatków 
związanych z pojazdami, w tym napraw. 

Kwota podatku naliczonego do odlicze-
nia w opisanym przypadku będzie wy-
nosić 50% kwoty podatku naliczonego 
wynikającego z faktury (dokumentują-
cej krajowe nabycie usług lub towarów) 
z tytułu wszystkich wydatków związanych 
z używaniem samochodu. Kwota odlicze-
nia VAT z tytułu raty leasingowej nie jest 
ograniczona limitem kwotowym. Z drugiej 
strony, ustawodawca zastosował ograni-
czenie w odliczeniu VAT do wydatków 
„okołosamochodowych”, co z perspekty-
wy podatnika używającego samochodu 
do prowadzenia działalności gospodar-
czej jest zmianą na niekorzyść. 

W a ż n e

Samochody posiadające homologację VAT-2 
nie spełniają obecnie kryteriów pozwalających 
na pełne odliczenie VAT z tytułu raty leasingo-
wej, paliwa oraz innych wydatków związanych 
z ich używaniem, w tym napraw.

Niemniej aktualne przepisy ustawy o VAT 
dają firmie również możliwość odliczenia 
pełnej kwoty VAT w odniesieniu do wszel-
kich wydatków związanych z używaniem 
wskazanych samochodów, jednak jest 
to obwarowane spełnieniem dodatko-
wych warunków. 
Po pierwsze, samochód musi być wyko-
rzystywany wyłącznie do prowadzenia 
działalności gospodarczej, co powinno 
być poparte obowiązkowo prowadzoną 

ewidencją przebiegu pojazdu, dokumen-
tującą każdą trasę pojazdu, a także zasa-
dami korzystania z pojazdu, np. w formie 
regulaminu wewnętrznego. 
Po drugie, firma korzystająca z takich pojaz-
dów powinna złożyć wypełniony formularz 
VAT-26, w terminie 7 dni od dnia, w którym 
zostanie poniesiony pierwszy wydatek.
W sytuacji gdy pojazdy stały się przed-
miotem leasingu w okresie od 1 stycznia 
do 31 marca 2014 r., odliczenie VAT z ty-
tułu raty leasingowej, paliwa oraz innych 
wydatków związanych z pojazdami, w tym 
napraw, będzie się kształtować w nastę-
pujący sposób. 

P A M I Ę T A J

Firma będzie mogła odliczyć pełną kwotę VAT, 
ale tylko w odniesieniu do rat leasingowych, 
pod warunkiem że po 1 kwietnia nie dokonywa-
ła zmian w umowie leasingu, które wpływałyby 
np. na rodzaj pojazdu, zarejestrowała umowę 
u swojego naczelnika urzędu skarbowego (czas 
na rejestrację umowy minął 2 maja) oraz pojazd 
został wydany przed 1 kwietnia 2014 r. 

Natomiast z tytułu wydatków związa-
nych z tymi pojazdami, w tym napraw 
oraz paliwa, firmie będzie przysługiwa-
ło ograniczone prawo do odliczenia VAT 
(50% kwoty podatku naliczonego), chyba 
że prowadzona będzie ewidencja prze-
biegu pojazdu oraz złożona zostanie in-
formacja VAT-26.
Jeżeli samochody stały się przedmiotem le-
asingu przed 1 stycznia 2014 r., to firmie 
będzie przysługiwało prawo do odliczenia 
VAT na takich samych zasadach jak w przy-
padku pojazdów będących przedmiotem 
leasingu od 1 kwietnia 2014 r., tj. firma od-
liczy 50% kwoty podatku naliczonego z ty-
tułu raty leasingowej, paliwa oraz wydatków 
związanych z pojazdami, w tym napraw. 
Możliwe będzie pełne odliczenie VAT, 
jeżeli firma spełni wyżej wspomniane 
warunki przewidziane dla pojazdów wyko-
rzystywanych wyłącznie do działalności.

Podstawa prawna

Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od to-
warów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r. 
nr 177, poz. 1054 ze zm.).

Kup książkę

background image

3

Umowy barterowe

Każda ze stron umowy barterowej powinna do podstawy opodatkowania 
przyjąć faktyczną wartość świadczonej usługi

 

Sytuacja 

Firma reklamowa zleciła wykonanie zewnętrznej fi rmie ulotek reklamowych 

kancelarii prawnej. Za ulotki zapłaciła 1.500 zł. Następnie przekazała te ulotki 
kancelarii, która w ramach umowy barterowej wykonała usługę prawną na rzecz 
fi rmy reklamowej (fi rma reklamowa i kancelaria prawna nie są podmiotami 
powiązanymi). Wartość tej usługi wyceniona została na 1.000 zł. 
Jaką podstawę opodatkowania obie fi rmy powinny przyjąć do rozliczeń?

Odpowiada ekspert

Szymon Dalc

doradca podatkowy w spółce 

doradztwa podatkowego Dalc 

i Ochocki – Doradcy sp. z o.o. 

W sensie cywilnoprawnym zamiana ure-
gulowana jest w art. 603 i 604 Kodeksu 
cywilnego. 

W a ż n e

Przez umowę zamiany każda ze stron zobowią-
zuje się przenieść na drugą stronę własność 
rzeczy w zamian za zobowiązanie się do prze-
niesienia własności innej rzeczy. Do zamiany 
stosuje się przepisy o sprzedaży. 

Jak widać, regulacje te nie dotyczą zamia-
ny usługi na usługę czy usługi na towar lub 
odwrotnie. W praktyce gospodarczej jed-
nak takie właśnie transakcje, zwane bar-
terowymi, nie są rzadkością. Ponieważ nie 
ma określonej formy zawierania tego typu 
umów, zamiana usług lub usług na towar 
może mieć formę ustną, jeśli inne przepisy 
nie wymagają formy pisemnej. Warto jed-
nak zadbać o to, aby warunki barteru były 
zawarte na piśmie do celów dowodowych. 
Powinny one szczegółowo określać wartość 

poszczególnych towarów lub usług świad-
czonych przez kontrahenta oraz zasady ich 
wymiany na towary lub usługi własne.
Chociaż umowa barterowa nie jest umową 
zamiany, to jednak „Z punktu widzenia pol-
skiego prawa cywilnego barter jest rodzajem 
umowy zamiany, polegającej na równoważą-
cej się wartościowo wymianie towaru na to-
war lub usługi na usługę (ewentualnie usługi 
na towar lub towaru na usługę), gdzie nie 
wchodzą w grę dodatkowe rozliczenia pie-
niężne między kontrahentami” (wyrok NSA 
z 9 grudnia 1994 r., SA/Lu 173/94).

U W A G A

Podstawową cechą umowy zamiany jest ekwi-
walentność wymienianych towarów mierzona ich 
wartością ustaloną w oparciu o cenę sprzedaży. 

W przypadku barteru nie zawsze jest 
to zgodne z wartością ekonomiczną, która 
może być oceniana przez strony transak-
cji na podstawie zupełnie innych kryteriów 
(np. chęć pozbycia się towaru zalegające-
go w magazynie). Sytuacja taka nie zwal-
nia jednak stron od ustalenia do celów 
podatkowych wartości rynkowej towarów 
i usług podlegających transakcji. 
Ponieważ zastosowanie mają przepisy 
o sprzedaży, to każda ze stron transak-
cji występuje zarówno w roli sprzedawcy, 
jak i nabywcy. 

Na gruncie VAT opodatkowaniu podlega od-
płatna dostawa towarów i odpłatne świad-
czenie usług na terytorium kraju (art. 5 
ustawy o VAT). W tym wypadku płatność 
nie następuje co prawda w pieniądzu, ale 
jest dokonywana w postaci świadczenia 
rzeczowego (zamiana usługi na usługę, to-
waru na towar lub usługi na towar). 

Podstawa opodatkowania

Podstawą opodatkowania jest wszystko, 

co stanowi zapłatę, którą dokonujący 

dostawy towarów lub usługodawca 

otrzymał lub ma otrzymać z tytułu 

sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub 

osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi 

dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami 

o podobnym charakterze mającymi 

bezpośredni wpływ na cenę towarów 

dostarczanych lub usług świadczonych 

przez podatnika (art. 29a ustawy o VAT).

W przedstawionej w pytaniu sytuacji wy-
mieniane są usługi, których cena rynkowa 
różni się od siebie. W związku z tym ra-
czej dojdzie do kompensaty wzajemnych 
wierzytelności niż do transakcji zamiany 
usług. Każda ze stron transakcji powinna 
do podstawy opodatkowania przyjąć fak-
tyczną wartość świadczonej usługi (należ-
ności od kontrahenta z tytułu dokonanej 
dostawy towarów lub usług), tj. firma re-
klamowa 1.500 zł, a kancelaria 1.000 zł. 

Podstawa prawna

Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od to-
warów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r. 
nr 177, poz. 1054 ze zm.).

kontroli skarbowej mogą żądać od ban-
ków przekazania informacji podobnych 
do tych, jakich żądać mogą US.
Urząd kontroli skarbowej otrzyma ponad-
to informacje o posiadanych pełnomoc-
nictwach do dysponowania rachunkami 
bankowymi, liczbie tych rachunków lub peł-
nomocnictw. Ma także dostęp do informa-
cji o umowach depozytowych i umowach o 
udostępnianie skrytek bankowych. Także 
towarzystwo funduszy inwestycyjnych może 
być zobowiązane do sporządzenia i przeka-
zania informacji o dacie nabycia, liczbie, ce-
nie i wartości jednostek uczestnictwa oraz o 
terminie ich odkupienia. 

Warto także pamiętać, że tych informa-
cji organy kontroli skarbowej mogą żą-
dać w trakcie postępowania kontrolnego 
bez wszczynania postępowania w spra-
wie o przestępstwo lub wykroczenie skar-
bowe.

W a ż n e

Organy podatkowe wysyłają od kilku do kilkuna-
stu zapytań w miesiącu o informacje na temat 
rachunków bankowych podatników.

W żądaniach o udzielenie informacji ge-
neralny inspektor kontroli skarbowej albo 
dyrektor urzędu kontroli skarbowej okre-

śla zakres informacji oraz termin ich prze-
kazania. Żądania te oznacza się klauzulą 
„Tajemnica skarbowa”, a ich przekaza-
nie następuje w trybie przewidzianym dla 
dokumentów zawierających informacje 
niejawne o klauzuli „zastrzeżone” w ro-
zumieniu przepisów o ochronie informa-
cji niejawnych.

Podstawa prawna

Art. 182 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordy-
nacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r. 
poz. 749 ze zm.).
Art. 7d, 33 ustawy z 28 września 1991 r. 
o kontroli skarbowej (tekst jedn.: Dz.U. 
z 2011 r. nr 41, poz. 214 ze zm.).

Organ podatkowy może sprawdzić konto bankowe podatnika

Dokończenie ze str. 1

Kup książkę