PYTANIE 8 : CZY EMOCJE MOGĄ BYĆ NIEŚWIADOME ? (ECKMAN)

1. Gerard L. Clore : DLACZEGO EMOCJE ZAWSZE SĄ ŚWIADOME

• oceny poznawcze nie muszą mieć charakteru poznawczego (możemy być zaskoczeni własnymi emocjami)

• emocje musza być świadome

• związek z emocji z doświadczeniem (nie można doświadczać czegos nie doświadczając tego)

• FREUD : zakładał nieświadomość procesów leżących u podstaw emocji i posługiwał się też pojęciem nieświadomej energii psychicznej (LIBIDO) której nazwał afektem

• CLORE zakłada, że emocje dotyczą komunikacji wewnętrznej i motywacji, doznanie emocjonalne informuje o ważności zdarzeń

• ważność informacyjnych i motywacyjnych skutków emocji zależy od świadomego doświadczenia emocji i świadomego ukierunkowania uwagi podmiotu

• warunkiem koniecznym emocji jest odczuwanie

• model odczucia jako informacji zakłada, że doświadczenie jest ważnym pośrednikiem wpływu nastroju i emocji na formułowane przez człowieka sądy i decyzje

• afektem sprzężeniowym zwrotnym w formułowaniu bieżących sądów i decyzji

• NIEŚWIADOMY LĘK

• Rozważania Langa trzy systemy ujmowania emocji: zachowanie, relacje słowne i reakcje fizjologiczne

• Lang - dane świadczące o tym, że emocja może przejawiać się w zachowaniu i fizjologii bez ujawniania się w doświadczeniu subiektywnym - nieświadomy lęk

• Ludzie nie muszą zdawać sobie sprawy z przyczyn swoich emocji

• Objawy leku niepodane oddziaływaniu mechanizmów kontroli, które mogłaby pobudzić trafna świadomość rzeczywistego źródła własnego strachu.

• NIEŚWIADOMOŚĆ PRZYCZYN EMOCJI

• z najważniejsze konsekwencje przeżywania emocji zależą od informacji dostarczonej przez świadome doświadczenie, na które składać się mogą myśli, odczucia, sprzężenia zwrotne z ekspresji emocjonalnej i zachowania.

• Uświadomienie sobie źródła przeżywanych emocji decyduje o tym, czy konsekwencje te będą miały wąski i specyficzny charakter czy szeroki i rozlany

• RÓŻNICA POMIĘDZY EMOCJĄ A NASTROJEM

• EMOCJA - krótka, powstała szybciej, silniejsza od nastroju, mają mniejszą szansę zadziałać jako czynnik zniekształcający decyzje i sądy niż nastroje

• Freud zajmował się zniekształcaniem sądów przez emocje bądź zdarzenia traumatyczne, doprowadzła do przypominania sobie/uświadamiania sobie źródła emocji co zmmiensząło ich zły wpływ na pacjenta

• model Freuda traktował afekt jako energię systemu umysłowego, której celem jest wyrażenie się a warunkiem koniecznym do wyrażenia czegoś jest bycie świadomym tego. Powiązanie afektu z ideą umożliwia przeniesienei afektu do świadomości.

• W procesie wyparcia idea miaąłby być utrzymana po za świadomością przez pozbawienie jej owej energii

• Jocoby - zakładał wpływ nieświadomych doświadczeń na sądy i doświadczenia (prawdopodobnie fałsz)

• Schwarz i Clore - nieświadome treści umysłowe nie wpływają na sądy bezpośrednio lecz pośrednio poprzez pomniejszenie informacyjnej wartości afektywnego sprzężenia zwrotnego

• Deformacja sądów spowodowana jest wpływem tego cośwaidome a nie tym co nieświadome, to co świadome doświadczane jest jako uczucia np. szczęścia czy gniewu i może wywierać wpływ w szerszym zakresie niż afekt doświadczany jako powiązanie z jakimś konkretnym obiektem

• Przemieszczenie - nieświadome przeniesienie uczuć i emocji na obiekt bezpieczniejszy np. nienawiść do szefa przenosimy na nienawiść do psa (FREUD)

- Clore i twierdzi jednak że przniesienie składa się fałszywe ukierunkowanie świadomego afektu

*** możliwe jest nieuświadomienie sobie źródła własnych emocji nie emocji

2. Robert B. Zając : DOWODY NA ISTNEINIE EMOCJI NIEŚWIADOMYCH

• najczęstszym zjawiskiem w odniesienu do którego mówi się o nieświadomych składnikach emocji jest stan nieokreślonego niepokoju

• czujemy się przygnębieni i niespokojni nie uświadamiając sobie ani powodu ani obiektu na który te uczucia byłyby skierowane

* FREUD : z pewnością istotą emocji jest to że powinny być świadome, jednak w praktyce psycho analitycznej jesteśmy przyzwyczajeni o mówieniu i nieświadomej miłośi, lęku itd.

• badania nad nieświadomym afektem koncentrowały się na obronności percepcyjnej i czujności.. zakres nieświadomych wpływów afektowych poszerzono o takie czynniki jak nieświadome różnicowanie bodźców zdegradowanych (bodziec był tak wiele razy eksponowany, ze przestał być zauważany)

• druga technika badań nieświadomych wpływów afektowych dotyczyła uprzedzań afektywnych ( krótka ekspozycja uśmiechniętej twarzy i bodźca - polubienie bodźca) zjawisko zanika, jeżeli bodziec poprzedzający (twarz) jest eksponowany w warunkach umożliwiających jego optymalne spostrzeganie

Uprzedzanie afektywne może wzbudzić reakcję szybko i przy eksponowaniu bodźca uprzedzającego mocno poniżej progu spostrzeżeń świadomych.

- uśmiechnięta twarz wzbudza niespecyficzny afekt pozytywny a zagniewana niespecyficzny afekt negatywny

• oddziaływania afektywne mogą następować bez udziału procesów poznawczych i afekt ma wówczas charakter globalny, rozlany i może być nieświadomy

• róznica pomiędzy nieświadomym afektem nieświadomym poznaniem dotyczy stopnia ich specyficzności. Podczas gdy nieświadomy afekt ma charakter rozmyty a jego zróżnicowanie ogranicza się jedynie do rozróżnienia pomiędzy dążeniem a unikaniem, w nieświadome poznanie uwikłane są specyficzne treści

• oddziaływanie na nieświadome procesy poznawcze jest z natury ograniczone czynnikami o charakterze treściowym, efekty uprzedzenia semantycznego zależą od treści uprzedzanego bodźca

3. Joseph E. Ledoux : NIEŚWIADOME MOŻE BYĆ PRZETWARZANIE EMOCJONALNE ALE NEI EMOCJA

• emocje są afektywnie naładowanymi świadomie doświadczalnymi stanami afektywnymi

• emocje są stanami świadomości

• ocena emocjonalna ma charakter nieświadomy i podobna jest do pojęcia oceny poznawczej

• możemy zlokalizować funkcję oceny emocjonalnej w ciele migdałowatym ( przynajmniej dla przetwarzania danych o zagrożeniu)

• większość koncepcji doświadczenia emocjonalnego zakłada, nieswiadmość procesu oceny emocjonalnej

• organizm popada w stan emocjonalnego pobudzenia nie zapytując o to co je wywołało

• skoro ocena emocjonalna prowadzi do świadomego doświadczenia emocji, ocena ta musi być procesem nieświadomym czy przedświadomym.

• TREŚĆ ŚWAIDOMEGO DOŚWIADCZENIA WYZANCZAJĄ PROCESY NIEŚWAIDOME

• Doświadczenie emocjonalne stanowią świadomą reprezentację procesów przetwarzania informacji - zgodnie z teoriami oceny poznawczej podkreślającymi nieświadome przetwarzanie informacji jako punkt wyjścia do świadomego doświadczania emocjonalnego

• Poznanie i emocja zależą od rożnych systemów poznawczych

• Każde korowe przetwarzanie informacji jest nieświadome do momentu w którym udowodni się jego świadomy charakter.

AFEKT

- rodzaj emocji, chwilowa, pozytywna lub negatywna reakcja organizmu - wegetatywna, mięśniowa, doznaniowa - powstająca w odpowiedzi na zmianę w otoczeniu lub w samym podmiocie. To ledwie dostrzegalne lubienie lub nielubienie, przyjemność lub przykrość i towarzysząca temu tendencja „do” lub „od” czegoś:

W odróżnieniu od nastroju, afekt jest rozumiany jako krótkotrwałe doznanie emocjonalne, a poziom pobudzenia mu towarzyszący nie przekracza zazwyczaj progu świadomości. Podmiot może uświadomić sobie zmianę afektywną poprzez wgląd w swoje odczucia i stan cielesny. Jednak na ogół nie dostrzega zmiany stanu pobudzenia, choc ta istotnie wpływa na przebieg wielu procesów poznawczych.