Podstawy zarządzania 

Wykład  

Proces zarządzania – funkcjonalne i 

podmiotowe ujęcie zarządzania 

 

Zarządzanie to kierowanie ludźmi w procesie 

gospodarowania zasobami organizacji dla realizacji jej 

celów w sposób zgodny z zasadą racjonalnego 

gospodarowania  

• Układ funkcjonalny procesu zarządzania 

>

planowanie (cele, kierunki i struktura działania, zasoby, 
mierniki realizacji) 

>

organizowanie (struktura organizacyjna w układzie statycznym 

i dynamicznym, strukturyzacja elementów i działań) 

>

motywowanie (pobudzanie do działań, stan gotowości do 

działań na rzecz organizacji) 

> kontrolowanie (sprawdzanie stanu zrealizowanego z 

zamierzonym, sprzężenie zwrotne) 

• Rozkład szczeblowy funkcji zarządzania 



Na każdym szczeblu zarządzania czas trwania , 

liczba czynności, waga funkcji jest różna   

 

Szkoła klasyczna – naukowa organizacja pracy 

(H. Fayol - 

kierunek administracyjny w zarządzaniu  - 

Administracja  

przemysłowa i ogólna - 1916 ) 

Zarządzać  to  znaczy  prowadzić  przedsiębiorstwo  do  osiągania  jego 

celu, 

wydobywając  maksymalne  możliwości  ze  wszystkich 

znajdujących się w naszej dyspozycji   zasobów 

Funkcje kierowania 

•

Przewidywanie (badanie przyszłości, ustalenie stosownie do niej programu 

działania) 

•

Organizowanie (powołanie do życia organizmu przedsiębiorstwa) 

•

Rozkazywanie (powodowanie funkcjonowania personelu) 

•

Koordynowanie (łączenie, jednoczenie, harmonizowanie) 

•

Kontrola (czuwanie, aby wszystko odbywało się zgodnie z ustalonymi 
przepisami i rozkazami)  

Kładka Fayola - 

negacja hierarchicznej drogi przesyłania informacji 

 

Układ funkcjonalny procesu zarządzania  

planowanie

  

motywowanie 

kontrolowanie 

organizowanie 

realizacja 

kotroling 

H. Fayol 

– układ postfayolowski 

Zarządzanie to działalność lub proces polegające na 

stałej koordynacji i integracji użytkowanych zasobów 

dla osiągnięcia celów organizacyjnych, przy 

zachowaniu zasady racjonalnego gospodarowania 

Podmiotowe  ujęcie zarządzania (elementy i relacje) 

• podmiot  zarządzający  wyposażony  we  władzę  oraz  niezbędne 

umiejętności,  spełniający  określone  role  organizacyjne, 
stosujący  odpowiedni  styl  kierowania,  dysponujący  wiedzą  z 
zakresu  technik 

zarządzania, posiadający określone potrzeby i 

dążący 

do 

zamierzonych 

celów;  całość 

oddziaływań 

zarządczych  determinowana  jest  logiką  rozwoju  organizacji  i 
zamierzeniami strategicznymi 

• podmiot  zarządzany  okazujący  przyzwolenie  do  sprawowania 

władzy, 

dysponujący 

odpowiednimi 

umiejętnościami, 

spełniający  określone  role  organizacyjne,  odczuwający 
określone potrzeby, dążący do określonych celów  

 

Nie ma przedsiębiorstw efektywnych czy

 

nieefektywnych, są tylko firmy lepiej lub gorzej 

zarządzane 

                                                                               

(P.Drucker) 

  

• Informacyjno-decyzyjne  sprzężenie  zwrotne  w  relacji  podmiot 

zarządzający-podmiot  zarządzany,  polegające  na  wzajemnie 
zdeterminowanej, 

dwustronnej 

wymianie 

informacji 

i 

jednostronnym 

podejmowaniu 

decyzji; 

oddziaływanie 

zarządcze wymaga umiejętności prowadzenie negocjacji 

 

Ponadto 

 

• Silny  jest  kontekst  kultury  organizacyjnej  i  działania  grup 

nieformalnych 

• Całość  procesu  nastawiona  jest  na  realizację  celów  w  jak 

najsprawniejszy 

sposób  (skuteczność  i  ekonomiczność 

działań) 

 

Podmiotowy układ zarządzania 

Podmiot zarządzający 

• Władza 
• Umiejętności kierownicze 
• Role organizacyjne 
• Metody i techniki 

zarządzania 

• Style kierowania 
• Potrzeby 
• Cele indywidualne 

 

 
Misja, wizja, strategia, cele 

strategiczne 

 

Podmiot zarządzany 

• Przyzwolenie do 

sprawowania władzy 

• Umiejętności 
•  Role organizacyjne 
• Potrzeby 
• Cele indywidualne 

 

 

 

Grupy nieformalne, kultura 

organizacyjna  

Umiejętności menedżera  

• Umiejętności  techniczne;  znajomość  rzeczy  i  zdolność 

zastosowania  wiedzy  i  metod  teoretycznych  w  konkretnym 
indywidualnym przypadku 

• Umiejętności  społeczne;  zdolność  efektywnej  współpracy  z 

innymi 

ludźmi,  zarówno  jako  członek,  jak  i  kierownik  grupy; 

zdolność rozumienia innych uczestników organizacji    

• Umiejętności 

koncepcyjne; 

zdolność 

rozpoznawania 

problemów  i  szans  oraz  ich  związków;  zdolność  do  działania 
kategoriami synergii organizacyjnej 

 

Problem szczeblowego rozkładu umiejętności kierowniczych 

Role organizacyjne  

Role organizacyjna jest wyznaczona 

oczekiwanym przez organizację sposobem 

zachowania się  

Rola organizacyjna jest zorganizowanym 

zbiorem zachowań 

 

• Role informacyjne  (odbiornik, nadajnik, rzecznik) 

• Role decyzyjne (innowator, rozwiązujący problemy, 

przydzielający zasoby, prowadzący rokowania) 

• Role międzyludzkie (reprezentant, przełożony, 

organizator)