background image

 

 

Urazy klatki piersiowej

W. Zieliński

background image

 

 

-25%   wszystkich   zgonów   urazowych   jest   
spowodowana   bezpośrednio   lub  pośrednio   
urazem   klatki   piersiowej

- w  grupie  chorych  z  obrażeniami   klatki  
piersiowej  około 
40% ma towarzyszące obrażenia  układu  kostno – 
stawowego,  37%  obrażenia  CUN,  około  9% 
obrażenia  narządów  miąż-
szowych

- tzw.  pourazowe  zgony   wczesne  ( 30  minut  
do  3 godzin )  bardzo   często   są   następstwem  
 tamponady   serca,   odmy  prężnej,  ostrej   
niedrożności  górnych  dróg  oddechowych

background image

 

 

Enderson B.L. 
„Missed injuries: trauma 
surgeons nemesis”

(Surg.Clin.North Am. 1991, 71 )

W badaniach  pośmiertnych  ofiar  MOC 
ponad 

1/3  przeoczonych   obrażeń   dotyczyła  
 urazów

klatki   piersiowej

background image

 

 

Klasyfikacja urazów klatki 

piersiowej

• Obrażenia  przenikające  i  nieprzenikające

• Klasyfikacja  wg  Naclerio  uwzględniająca  

trzy  aspekty: fizjologiczny,  etiologiczny,  

anatomiczny

background image

 

 

Struktury ważne dla życia

Naczynia
• tt. i żż. podobojczykowe 
• tt. i żż. szyjne
• tt. i żż. kręgowe
Nerwy
• splot ramienny
• nn. błędne
• nn. krtaniowe wsteczne
• nn. przeponowe
Tchawica
Przełyk
Przewód piersiowy

background image

 

 

12 typów obrażeń (the deadly 

dozen)

Obrażenia bezpośrednio zagrażające 

życiu

- niedrożność dróg oddechowych

- prężna odma opłucnowa

- tamponada serca

- duża otwarta odma opłucnowa

- wiotka klatka piersiowa

- masywne krwawienie do jamy opłucnej

Obrażenia potencjalnie śmiertelne

- stłuczenie płuca

- stłuczenie serca

- uszkodzenie aorty

- rozerwanie przepony

- rozerwanie tchawicy/oskrzela

- urazy przełyku

background image

 

 

„ The Box ”

Jest   to   pole   ograniczone
bocznie   sutkami,   u   góry 
wcięciem  mostka,  na  dole
okolicą    pod   wyrostkiem    
mieczykowatym.

     Uraz  w  tym  obszarze  wymaga  wykonania  

„ pericardial

     window ”   lub   echokardiografii   jeśli   nie  ma   

objawów

     krwiaka   wewnątrz   lewej   jamy  opłucnej  

( wykluczenie

     obrażeń   serca   i   dużych   naczyń ).

background image

 

 

Niedrożność dróg 

oddechowych

Najczęstszą  przyczyną  zgonów  do  uniknięcia 

jest   niedrożność   górnych   dróg   

oddechowych.

U chorych nieprzytomnych  najczęstszą 

przyczyną jest

zapadnięcie  się  języka !

Wśród  innych  przyczyn  są: 

-

wyłamane  zęby

-

wymioty

-

krew 

-

obustronne  złamanie  żuchwy

-

duży  krwiak  szyi

 

           

background image

 

 

Prężna odma opłucnowa

Rozpoznanie  odmy  z  nadciśnieniem  opiera  się  

na  podstawie

obrazu   klinicznego  chorego   ( asfiksja,  

tachykardia,  spadek

ciśnienia   tętniczego,   poszerzenie   żył   

szyjnych,   sinica ).

Nie  na  podstawie  badania  radiologicznego !

background image

 

 

Prężna odma opłucnowa

background image

 

 

W obrażeniach   klatki   piersiowej 

połączenie

dwu objawów,  tj. spadku  ciśnienia 

tętniczego

krwi i wzrostu ośrodkowego ciśnienia żylnego
występuje  jedynie  w  wypadku  odmy  z nad-
ciśnieniem  lub tamponady  serca !

W przypadku  współistniejącej  hypowolemii
objaw ten  może  nie  występować !

background image

 

 

Odma otwarta

Nasilenie  objawów  jest  wprost  

proporcjonalne  do

wielkości  ubytku  w  ścianie  klatki  piersiowej.

Uwaga:  ocena  rozległości  odmy  oparta  na  

analizie

radiogramu  a/p  jest  złudna. 

Zapadnięcie  płuca  

określane  na  20% 

(np. z 20 cm do 16 

cm  )  oznacza    w

rzeczywistości   og-

raniczenie  pojem-

ności   tego  płuca  

o około 50 %.

(Objętość cylindra - Л r

3

)

background image

 

 

Odma otwarta

background image

 

 

Pierwsza  pomoc  w  odmie  

otwartej

background image

 

 

Drenaż  jamy opłucnej

metoda klasyczna

background image

 

 

Drenaż jamy opłucnej

metoda aktywna

background image

 

 

background image

 

 

Hemopneumothorax

background image

 

 

Krwiak  jamy  opłucnowej

bezpośrednio po urazie

background image

 

 

Krwiak  jamy  opłucnowej

3 doba po urazie

background image

 

 

Krwiak  jamy  opłucnowej

6 doba po urazie

background image

 

 

Krwiak jamy opłucnej po 

złamaniu wielu  żeber

background image

 

 

Krwiak jamy opłucnej po 

złamaniu wielu  żeber

background image

 

 

Urazowa tamponada serca

Klasyczna triada objawów  (Beck’a)  występuje  tylko u 33%

poszkodowanych. 

• spadek ciśnienia tętniczego ( słabo wyczuwalne tętno )

• wzrost ciśnienia żylnego ( wypełnione żż. szyjne )

• brak lub osłabienie tonów serca ( „ małe, ciche serce ” )

Pericardiocenteza    nie   jest   zabiegiem   diagnostycznym

u  stabilnego   chorego !

We   wszystkich   rodzajach   tamponady    wskazane   jest

postępowanie  operacyjne

„ Pericardial window ” - popularna  procedura operacyjna 

szczególnie  w  USA

 

Larrey - 1849 - drenaż  krwiaka  osierdzia

Rehn - 1896 – zeszycie  rany  kłutej  prawej  komory

background image

 

 

„ Pericardial  window ”

background image

 

 

„ Pericardial  window ”

background image

 

 

Tamponada serca w 

echokardiogramie

background image

 

 

Przednia  centralna  część przepony  stanowi  
dolną ścianę worka  osierdziowego,  przepona  
pozostaje  więc  w  bez-
pośredniej   styczności   z  sercem.  W   czasie  
głębokiego wdechu   przepona   może   
znajdować   się   w   poziomie 

XII

  żebra,  przy  głębokim wydechu na 

poziomie 

VI

VII

.

W przypadku  przenikającego obrażenia  
klatki  piersiowej poniżej  V  międzyżebrza  
obowiązkowym  badaniem  jest diagnostyczne  
płukanie  jamy  otrzewnowej.  

DPL – diagnostic peritoneal lavage

 )

background image

 

 

Wstrząśnienie  klatki  

piersiowej

Jest  to  odruchowy   i  wywołany  bólem  bezdech 
spowodowany   mocnym   uderzeniem   w   klatkę
piersiową ( bez obrażeń narządów wewnętrznych )

Oddech wraca zwykle  samoistnie  po kilku sekun-
dach, a  przytomność  nie  jest  zaburzona.

Przykładem   wstrząśnienia  klatki  piersiowej  jest 
knockout   bokserski.

background image

 

 

Ściśnięcie klatki piersiowej

Jest   to   zespół   objawów  charakteryzujący  się  licznymi
wybroczynami   na  twarzy   i   szyi   oraz  obrzękiem  tych
okolic.  Wybroczyny  powstają  w  miejscach  gdzie  odzież
nie przylega do skóry. Miejsca przylegania np. kołnierzyka
pozostają blade.

Zgniecenie klatki piersiowej dużą  siłą ( przejechanie przez
pojazd,  przysypanie  ziemią )  

=>

 ucisk  i  zamknięcie  żyły

głównej górnej  

=>

 gwałtowny wzrost ciśnienia w  obszarze 

tej żyły ( głównie w okolicy  twarzy i szyi )  

=>

 wybroczyny. 

background image

 

 

Wiotka klatka piersiowa

Jest  następstwem  około 10% masywnych 
obrażeń klatki piersiowej.

Leczenie:

 stabilizacja wewnętrzna - respirator

 stabilizacja operacyjna żeber i mostka – 

płytki, ramki 
    ( Fibaka - Drewsa, Czyżewskiego )

Przy  wielokrotnych  złamaniach   żeber,  ze  
 znacznym
przemieszczeniem  odłamów, nawet  jeśli  
nie stwierdza
się  odmy  opłucnowej  ani   krwiaka,  a  
chory  wymaga
respiracji mechanicznej (niedomoga 
oddechowa, zabieg
operacyjny)  

celowym   jest  założenie  

drenażu  ssącego jamy  opłucnowej

background image

 

 

Wiotka  klatka  piersiowa

background image

 

 

Wiotka  klatka  piersiowa

background image

 

 

Wiotka  klatka  piersiowa

background image

 

 

Stłuczenie płuc

Stanowi  najczęstsze  powikłanie  obrażeń 

 klatki
piersiowej  (30-75%).

Naturalnym   przebiegiem   ciężkiego   

stłuczenia
płuc  jest  narastająca  niedomoga  

oddechowa  w
ciągu  pierwszych  24 - 48  godzin  od  

urazu.

Pierwsze  objawy  w  badaniu  rtg.  W 

około  30 -  
- 40%  pojawiają  się  po  4 - 6 godz.

Stwierdzenie  w  badaniu  rtg objawów  

stłuczenia 
płuc   w   chwili   przyjęcia   chorego   

świadczy   o ciężkości    obrażenia!

background image

 

 

Stłuczenie płuc

background image

 

 

Stłuczenie płuc

background image

 

 

Stłuczenie płuc

background image

 

 

Stłuczenie płuc

background image

 

 

Stłuczenie płuc

background image

 

 

Stłuczenie płuc

background image

 

 

Stłuczenie serca

- najczęściej  dotyczy  przedniej  
powierzchni   
   prawej komory   
- podstawowym   objawem   są   
zaburzenia   rytmu  
   ( najczęściej  zatokowa  tachykardia )
- najbardziej   czułym   badaniem   
diagnostycznym  
   jest  echokardiografia

Uwaga: 
Rozpoznanie  stłuczenia  mięśnia  
sercowego nie jest  przeciwwskazaniem  
do  leczenia operacyjnego!

background image

 

 

Uszkodzenie  przepony

Lokalizacja:

  

65 - 80%  jest  umiejscowionych  po  stronie  

lewej   na  powierzchni   tylno - bocznej

Uwaga: 

Uszkodzenia   przepony  po  stronie  prawej  

są  znacznie
rzadsze,  zawsze towarzyszą im jednak ciężkie 

obrażenia   wewnątrzbrzuszne ! 
W   uszkodzeniach   lewostronnych    w   około 

 25%  nie
stwierdza   się   obrażeń   poniżej   przepony !

background image

 

 

Uszkodzenie  przepony

background image

 

 

Uszkodzenie  przepony

background image

 

 

Uszkodzenie  przepony

background image

 

 

Uszkodzenie  przepony

background image

 

 

Uszkodzenie  przepony

background image

 

 

Uszkodzenie  przepony

background image

 

 

Uszkodzenie  przepony

background image

 

 

Diagnostyka uszkodzeń 

przepony

- Rtg  ( trafność w 25 - 50% )
- KT
- DPL
- Laparoskopia
- Torakoskopia

Rozerwania przepony nie goją się 
samoistnie!

background image

 

 

Urazowe  uszkodzenia  aorty

W 70%  przypadków  uszkodzenia  aorty  
piersiowej 
to zgon na miejscu wypadku !

W 90%  uszkodzenia  dotyczą  okolicy 
cieśni, tuż za
odejściem  lewej  tętnicy  podobojczykowej.

Uraz  jest  następstwem  deceleracji  lub 
działania sił
zgniatających ( zakleszczanie  aorty  przez  
struktury
kostne - trzony  kręgowe  od  tylu i rękojeść 
 mostka, obojczyk oraz  I  żebro   od   
przodu ).

background image

 

 

Urazowe  uszkodzenie  aorty

background image

 

 

Urazowe  uszkodzenie  aorty

background image

 

 

Urazowe  uszkodzenie  aorty

background image

 

 

Diagnostyka  uszkodzeń  

aorty

- Rtg klatki piersiowej
- KT
- Aortografia
Objaw  obecny  najczęściej - tj.  poszerzenie 

 śródpiersia
(> 8 cm)  jest  najmniej  swoisty. 
Podnoszona jest wartość diagnostyczna 

echokardiografii przezprzełykowej   ( TEE )

USG  i  NMR  mają  wartość  ograniczoną.

Odpowiednie   leczenie   pozwala   uratować 

  60 - 70% chorych  przyjętych  do  szpitala

background image

 

 

Uszkodzenie drzewa 

tchawiczo - oskrzelowego

Odcinek szyjny:

 

najczęstsze   objawy  to  ból,  kaszel,  

zaburzenia  połykania,    krwioplucie,   

rozedma   podskórna

Odcinek piersiowy:

duszność,  nieskuteczny  drenaż  jamy  

opłucnej

Około 80% uszkodzeń oskrzeli głównych 

stwierdza
się w obszarze około 2 cm od 

rozdwojenia.
W  około  90%   przypadków  obraz  

radiologiczny
ułatwia rozpoznanie.

background image

 

 

Oderwanie oskrzela

background image

 

 

Oderwanie oskrzela

background image

 

 

Oderwanie oskrzela

background image

 

 

Oderwanie oskrzela

background image

 

 

Oderwanie oskrzela

background image

 

 

Oderwanie oskrzela

background image

 

 

Pourazowe zwężenie 

oskrzela

background image

 

 

Urazy  przełyku

Najczęstszą  przyczyną  są  obrażenia  
przenikające.
Ezofagoskopia  pozwala  postawić  
rozpoznanie  w  60%,
a  łącznie  z  ezofagografią,  w  90%.

Objawy:

 

rozedma podskórna, lub śródpiersiowa, wysięk 
opłucnowy,
wysoka  temperatura  bez  innej  uchwytnej  
przyczyny.

Triada Maklera:

- gorączka
- ból
- tachykardia

background image

 

 

Urazy  przełyku

background image

 

 

Urazy  przełyku

background image

 

 

Urazy  przełyku

background image

 

 

Drenaż jamy opłucnowej jest podstawowym 
zabiegiem leczniczym  w  urazach  klatki  
piersiowej, skutecznym
w około 90 - 95% przypadków.

Konieczność wykonania  doraźnej torakotomii  
ocenia 
się na 5 - 10% !

background image

 

 

Ocena chorego

1. Wykonaj rtg klatki piersiowej w jak najwcześniejszej 

fazie  oceny  chorego  (  otwory  wejściowe  ran 

penetrujących  powinny  być  zaznaczone  markerami 

nieprzepuszczalnymi dla promieni )

2. Jeśli  stan  chorego  nie  stabilizuje  się  pomimo 

masywnej  resuscytacji  płynowej  (  uporczywa 

hypotensja,  kwasica,  niedobór  zasad  )  można  brać 

pod uwagę:

          - utrzymujące się krwawienie wewnętrzne
          - tamponadę serca
          - odmę prężną
          - wstrząs neurogenny
     - wstrząs kardiogenny ( występuje rzadko – od urazu  

                       tępego )

 


Document Outline