WPŁYW CIEPŁA I ZIMNA NA 

ORGANIZM CZŁOWIEKA

 

 

Wpływ ciepła na organizm 

ludzki



Z leczniczych właściwości ciepła korzystano już w Starożytności, gdzie 
instynkt oraz obserwacja świata zwierzęcego wytaczały drogi prostego 
lecz skutecznego postępowania leczniczego. Jako istoty stałocieplne 
jesteśmy wyposażeni w doskonale rozwinięty układ termoregulacji 
sprzężony z Ośrodkowym Układem Nerwowym (mózg). 

Działanie mechanizmów termoregulacji polega na przekazywaniu 
informacji z receptorów skóry, które reagują na zmiany temperatury, do 
podwzgórza. Tam wyzwalany jest szereg reakcji powodujących 
oddawanie bądź zatrzymanie ciepła przez ustrój. Objawia się to 
skurczem bądź rozkurczem naczyń krwionośnych oraz odruchami typu 
drżenie z zimna, pocenie, itp., co w konsekwencji wywołuje zmiany w 
wielu układach i narządach ustroju.

 

 

 



Na podstawie tego i wielu lat badań oraz obserwacji dowiedziono, że ciepło 
korzystnie wpływa m.in. na: 

»  

układ sercowo - naczyniowy

 

Naprzemienny skurcz i rozkurcz naczyń krwionośnych znacznie poprawia 
ich elastyczność, dzięki temu krew sprawniej krąży po organizmie, 
poszczególne narządy są lepiej ukrwione. Serce otrzymuje dostateczną ilość 
krwi, co w rezultacie prowadzi do uregulowania jego pracy jako pompy. 

»  

układ oddechowy 

Dzięki zwiększonemu dopływowi krwi do płuc wzrasta zapotrzebowanie na 
tlen, którą krew transportuje po całym organizmie. To powoduje 
przyśpieszenie i pogłębienie oddechu. 

»  

czynność wydzielniczą nerek

 

Lepsze dokrwienie i dotlenienie organizmu to również sprawniejsze 
usuwanie zbędnych produktów przemiany materii - gdzie istotną rolę 
odgrywają właśnie nerki. Co w konsekwencji wpływa na całą gospodarkę 
wodno-elektrolitową. 

 

 

      

»  

obniżenie napięcia mięśni 

      Szybszy przepływ krwi, prawidłowo dotlenionej przez pracujące 

mięśnie, przyczynia się do szybszego usuwania metabolitów (związków 
chemicznych powstających jako reakcja pracujących mięśni), włókna 
mięśniowe stają się elastyczniejsze, co prowadzi do obniżenia ich 
napięcia i sprawniejszej pracy. 

»  

zmniejszenie pobudliwości nerwowej oraz wrażliwości receptorowej

, 

przez co działa uspokajająco i przeciwbólowo. 

»  

czynności wydzielnicze wielu gruczołów

 (szczególnie potowych) 

»  

przyśpieszenie przemiany materii

 

Ciepło przyśpieszając pracę poszczególnych narządów w rezultacie 
wpływa na szybsze zużycie energii dostarczanej organizmowi. Ten 
rozległy wpływ ciepła na organizm ludzki wykorzystywany jest nie tylko 
w profilaktyce zdrowotnej, ale również w leczeniu wielu schorzeń 
zwłaszcza w tzw. chorobach cywilizacyjnych jak również w procesie 
odnowy biologicznej, szczególnie u sportowców. 

 

 

Wpływ zimna na organizm 

ludzki



Obniżenie temperatury otoczenia do niższych wartości od strefy 
komfortu cieplnego skóry uruchamia mechanizmy adaptacyjne 
regulacji cieplnej ustroju. W pierwszej fazie krótkotrwałego 
działania zimna skóra jest blada.  Skurcz naczyń krwionośnych 
skóry i tkanki podskórnej występujący pod wpływem niskich 
temperatur, zmniejsza przepływ krwi i ogranicza w ten sposób 
oddawanie ciepła otoczeniu. Jest to reakcja odruchowa, będąca 
następstwem pobudzenia receptorów zimna skóry. Zachodzi 
ona 
w wyniku wyładowań powstałych we włóknach współczulnych 
unerwiających naczynia krwionośne. Nasilenie tej zmiany zależy 
zarówno od temperatury, jak i od szybkości jej obniżania w 
czasie. 

 

 



Na podstawie tego i wielu lat badań oraz obserwacji 
dowiedziono, że zimno powoduje:

-

 pobudzenie receptorów zimna i bólu

- 

zmniejszenie aktywności receptorów ciepła

-

 miejscowe zwężenie naczyń

-

 zmiany naczynioruchowe 

 

 

-

 zmniejszenie przewodnictwa w nerwach czuciowych i 

ruchowych(działanie przeciwbólowe)

-

 zmniejszenie przemiany materii

-

 zmniejszenie aktywności komórek

- 

spowolnienie procesów gojenia się ran 

 

 

DWIE FAZY ZASTOSOWANIA ZIMNA NA 

NACZYNIA KRWIONOSNE

 

I faza natychmiastowe zwężenie naczyń w skórze i tkanki 

podskórnej(reakcja obronna organizmu).
Obniżenie przepływu krwi przez ochłodzenie tkanki, => 
gorsze zaopatrzenie w tlen i składniki odżywcze.

II faza po 2 – 3 minutach naczynia ulegają rozszerzeniu, 

następuje przekrwienie tkanek powodując nawet 
czterokrotnie większy przepływ krwi. Stan taki może trwać 
2 – 4 godzin po zabiegu.