Współczesne tendencje w  
pedagogiki opiekuńczej (W)

Tutoring w szkole - 
czyli 
wychowawstwo 
inaczej.

Tutoring w szkole – idee i 
zasadność.

•

Tutoring 

to 

metoda 

edukacji 

zindywidualizowanej,  oparta  na  bezpośrednim 
spotkaniu  z  uczniem  bądź  studentem.  Sam 
tutoring jest najczęściej długofalowym  procesem 
współpracy  ,  nakierowanym  na  integralny  – 
obejmujący  wiedzę,  umiejętności  i  postawy  – 
rozwój podopiecznego.

•

Istotą  tutoringu  są  indywidualne  spotkania, 
w trakcie
których  w  atmosferze  dialogu,  tzn.  szacunku  i 
zaufania, 

tutor 

pomaga 

uczniowi 

bądź 

studentowi  poszukiwać  własnej  drogi  do  wiedzy, 
tożsamości oraz wielopłaszczyznowego rozwoju.

Tutoring w szkole – idee i 
zasadność.

•

Tutor pozwala, więc podopiecznemu dogłębnie poznać 
określony obszar wiedzy, rozwinąć umiejętności 
samodzielnego jej zdobywania oraz sztukę 
maksymalnego korzystania z własnych talentów i 
doświadczeń.

•

Mądry nauczyciela wraz z wychowankiem 
umiejętnie wyznaczają szlak poszukiwań i ustalają 
sposoby rozwiązań ujawnionych trudności i niemożności. 
Tutoring ma, bowiem prowadzić podopiecznego do 
mądrości i dojrzałości. Koncentrują się przy tym na 
specyficznych, bardzo konkretnych, indywidualnych 
potrzebach, problemach i wyzwaniach podopiecznego.

Cele tutoringu

•

Tutoring, jako metoda pracy opiekuńczo - 
wychowawczej jest realizowana w bezpośrednim i 
indywidualnym kontakcie. Gotowość zarówno tutora 
jak i podopiecznego powinna wynikać z 
interakcyjnego procesu wychowawczego, jak 
również osadzenia go w konkretnej rzeczywistości 
życiowej. 

•

Celem głównym tutoringu jest, więc wsparcie 
podopiecznego w odkrywaniu i rozwijaniu zdolności, 
wypracowanie własnego stylu zdobywania wiedzy, a 
nade wszystko budowanie osobistej ścieżki rozwoju. 

Cele tutoringu.

Cel główny 

Charakterystyka celów szczegółowych

Wsparcie 

podopieczne

go w 

odkrywaniu i 

rozwijaniu 

zdolności 

wypracowani

e własnego 

stylu 

zdobywania 

wiedzy 

budowanie 

osobistej 

ścieżki 

rozwoju

Samodzielność

Odpowiedzialność, w tym za proces własnej edukacji

Zdolność do podejmowania decyzji 

Systematyczność, samodyscyplina i umiejętność planowania 

zajęć

Umiejętność wyboru drogi życiowej i budowania życiowych 

planów

Umiejętność realizowania przyjętych planów i pokonywania 

napotkanych trudności

Umiejętność samodzielnego uczenia się

Samoakceptacja i poczucie własnej wartości

Otwartość i życzliwość dla innych oraz wzrost poziomu 

zaufania do nich

Odwaga w formułowaniu i głoszeniu własnych poglądów

Poszanowanie dla pracy własnej i innych

Umiejętność zgodnej współpracy 

Wrażliwość na los innych i odpowiedzialność z tym związana 

Postawa dialogu, umiejętność słuchania innych i rozumienia 

ich poglądów

Rozpoznawanie wartości moralnych, budowanie własnego 

systemu wartości

.

Sylwetka i cechy tutora

•

Tutor wobec podopiecznego spełnia funkcję mentora. 
Powinien być dobrym nauczycielem, mądrym doradcą, 
osobą godną zaufania, wzorem osobowym.

•

Tutor wierzy w swojego podopiecznego, w jego możliwości, 
wspiera go, doradza, inspiruje, skłania do myślenia, dzieli 
się własnym doświadczeniem i wiedzą, jasno wyraża swoją 
ocenę i niczego nie ukrywa przed podopiecznym.

•

Dobry tutor to osoba, która głównie potrafi pracować w 
relacji określonej, jako „jeden na jeden”. Działania tutora 
wobec podopiecznego są jednoznaczne i czytelne, a 
intencje czyste. 

Sylwetka i cechy tutora

•

Tutor  bazuje  na  przyszłości  podopiecznego,  przy  czym 
podejmuje  współprace  z  innymi  specjalistami  i  instytucjami 
(psycholog,  pedagog,  psychiatra,  prawnik,  pracownik 
społeczny  itd.),  w  celu  udzielenia  jak  najlepszej  pomocy 
wychowankowi.

•

Tutor  w  swojej  pracy:  umiejętnie  zadaje  pytania,  uważnie 
słucha, udziela informacji zwrotnej, motywuje, wyznacza cele 
(wspólnie  z  podopiecznym),  wspomaga  w  planowaniu  drogi 
do ich osiągnięcia, monitoruje, rozlicza z wykonanych zadań, 
bazuje  na  swojej  autentyczności  i  realnych  możliwościach 
podopiecznego, zna swoje ograniczenia i wie, ile może „dać” 
podopiecznemu i kiedy wskazane jest, by zmienić.

Dialog a tutoring

•

Osoby tutora i ucznia łączy więź pełna 
zaufania, która ma sprzyjać rozwojowi 
naukowemu, osobistemu i społecznemu 
ucznia.

•

 Głównym narzędziem tutoringu jest 
rozmowa, do której uczeń przygotowuje 
się m.in. poprzez wykonywanie 
uzgodnionych z tutorem zadań, lektury, 
samodzielne pisanie oraz recenzowane i 
omawiane w trakcie spotkań z tutorem 
eseje.

Etapy tutoringu

•

Poznanie podopiecznego (talenty, słabe i mocne 
strony – styl pracy, wartości, plany życiowe)

•

Wspólne wyznaczenie celów edukacyjnych 
(zaplanowanie działań, kontrakt, umowa)

•

Realizacja przyjętego planu współpracy 
(monitoring)

•

Podsumowanie efektów współpracy (ewaluacja, 
świętowanie).

Etapy tutoringu



Każdy uczeń ma swojego tutora, którego grupa 
podopiecznych nie przekracza 10 osób. 



Indywidualne spotkania, minimum 1 raz w tygodniu, 
trwają od 10 do 30 min, nie powinny jednak przekraczać 
45 min.



Raz w miesiącu jest wskazane zorganizowanie przez 
opiekuna spotkania grupowego wszystkich swoich 
podopiecznych.



Lekcja trwa 30 min (w bloku 2x30min), pozostałe 15 min 
są składową czasu konsultacji.

Założenia w pracy tutora

•

Koncentracja na mocnych stronach.

•

Zmiana przekonań blokujących rozwój.

•

Rozmowy (znajdowanie wspólnego języka).

•

Nieformalne  spotkania  (rozmowy  pomiędzy  zajęciami, 
spotkania na mieście, wyjście do kina…).

•

Wzajemność (dzielenie się doświadczeniami, przeżyciami).

•

Zaufanie i szacunek wobec ucznia i jego wyborów.

Korzyści z tutoringu dla tutora i 
podopiecznego

•

Zmian relacji uczeń - nauczyciel i idące za nią zwiększenie poczucia 
bezpieczeństwa, co przyczynia się do stwarzania optymalnych warunków dla 
podopiecznych i ich gotowości podejmowania działań. Podopieczni mogą, więc 
bezpiecznie, bezstresowo pracować, rozwijać się, kształcić.

 

•

Współżycie oparte na zasadzie dialogu z zachowaniem szacunku dla 
człowieczeństwa, nawiązywanie, budowanie dobrych relacji międzyludzkich.

•

Porozumiewanie się bez przemocy, poszukiwanie rozwiązań na podstawie analizy 
przyczyn i skutków, rozwijanie postawy współodczuwania.

•

Tworzenie strategii (planów) dalekich i bliskich, elastyczność w ich realizowaniu, 
zachowanie własnej autentyczności w profesjonalnym realizowaniu zadań.

•

Bycie konsekwentnym z zachowaniem elastyczności w sytuacjach, które tego 
wymagają, dostosowanie wymagań do możliwości podopiecznego, 
nierygorystyczna systematyczność w podejmowanych działaniach.

Korzyści z tutoringu dla tutora i 
podopiecznego

•

Oddawanie inicjatyw, podejmowanie decyzji i odpowiedzialności w ręce

podopiecznego, wyczuwanie i stawianie granic, pełnienie funkcji rzecznika
praw podopiecznego, a także wyznaczanie odpowiednich granic swojej
odpowiedzialności za podopiecznego. 

•

Metoda ta daje niezwykłe efekty, pozwala uczyć się z wielki powodzeniem

zarówno szczególnie uzdolnionym jak i ucznia o ograniczonych 
możliwościach.

•

Szkoła dostosowuje się do możliwości psychofizycznych każdego ucznia.

Jest wspólnotą uczącą się.  Szkoła w pełni realizuje podstawę programową,
zarówno w sferze dydaktyki jak i wychowania, w szczególności w zakresie
przyjmowania przez ucznia:  odpowiedzialności za swoją naukę,  uczenia się 
przez całe życie, życia w postawie dialogu.

Koniec 

•

Dziękujemy za uwagę.

Bibliografia:

•

J. Król - Mazurkiewicz, Tutoring w szkole. Opieka nad 
uczniem w kontekście potrzeb i korzyści, (w): Opieka i 
wychowanie - tradycja i problemy współczesne, (red.), D. 
Apanel, Kraków 2009, s. 208. 

•

Magdalena Bydołek i Barbara Waśkiewicz.