Organizacja ochrony środowiska

Wykład 5 14.12.2011r.

1999 r.- trzy reformy:

• ubezpieczeń społecznych,

• szkolnictwa,

• podziału terytorialnego.

Minister Środowiska

W świetle ustawy o działach administracji rządowej z dn. 04.09.1997 r. MŚ kieruje dwoma działami adm. rządowej tj.:

1. działem środowiska,

2. działem gospodarka wodna.

Dział środowisko obejmuje m.in. następujące sprawy:

• ochronę, kształtowanie środowiska oraz racjonalne korzystanie z jego zasobów,

• ochronę przyrody tj. w parkach narodowych, rezerwatach przyrody, parkach

krajobrazowych oraz w odniesieniu do niektórych roślin i zwierząt,

• geologii,

• kontroli przestrzegania wymagań ochrony środowiska i wymagań badania stanu

środowiska. (art. 28)

Dział gospodarka wodna obejmuje sprawy:

• gospodarki wodnej,

• ochrony przeciwpowodziowej,

• meteorologii,

• hydrologii, w tym budowy i utrzymania urządzeń hydrologicznych oraz budowy,

modernizacji i utrzymania śródlądowych dróg wodnych, z wyjątkiem żeglugi

śródlądowej. (art. 11)

Ministrowi Środowiska podlega Główny Inspektor Ochrony Środowiska. MŚ sprawuje nadzór również nad Prezesem Państwowej Agencji Atomistyki ( jest to jeden z centralnych organów adm. rządowej), a także nad Prezesem Wyższego Urzędu Górniczego oraz nad działalnością Państwowego Gospodarstwa Leśnego „lasy państwowe”.

Organy Terenowej administracji rządowej

Do organów tych należy zaliczyć Wojewodę, który został wymieniony w ustawie POŚ ( nie ze względu na znaczny zakres kompetencji w ochronie środowiska, ale ze względu na uwarunkowania natury historycznej). Od 01. 01. 2008r. Wojewodowie utracili znaczną część kompetencji z zakresu ochrony środowiska ( a nie przyrody) na rzecz Marszałków Województw a następnie z chwilą wejścia w życie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko Wojewoda utracił prawie wszystkie swoje kompetencje

( głównie związane z ochroną przyrody na rzecz RDOŚ). W dalszym ciągu Wojewoda jest organem właściwym na wypadek wystąpienia pożaru o którym mowa w art. 246 ust. 1 POŚ „W razie wystąpienia awarii wojewoda, poprzez komendanta wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej i wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska, podejmie działania i zastosuje środki niezbędne do usunięcia awarii i jej skutków, określając w szczególności związane z tym obowiązki organów administracji i podmiotów korzystających ze środowiska”.

W strukturze organów terenowej adm. rządowej wymienia się również:

• wojewódzkiej adm. zespolonej, organem w ochronie środowiska jest Wojewódzka

Inspekcja Ochrony Środowiska- jest to organ kontrolny.

• wojewódzkiej adm. niezespolonej. Wśród jej organów są:

• Dyrektorzy Okręgowych Urzędów Górniczych,

• Dyrektorzy Regionalnych Zarządów Gospodarki Wodnej,

• Dyrektorzy Urzędów Morskich,

• RDOŚ.

(Instytucja to nie to samo co organ adm. publicznej)

Ustawowe instytucje ochrony środowiska art. 386 POŚ, zalicza się do nich:

• Państwowa Rada Ochrony Środowiska,

• komisje do spraw ocen oddziaływania na środowisko,

• Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej i Wojewódzkie

Fundusze Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej,

• Krajowa Rada Ekozarządzania.

Do organów ochrony przyrody w świetle ustawy z dn. 16.04.2004r. o ochronie przyrody ustawodawca zalicza:

• Ministra Środowiska,

• GDOŚ,

• Wojewodę,

• RDOŚ,

• starostę, burmistrza, prezydenta miasta.

Pomiędzy organami adm. publicznej a instytucjami ochrony środowiska można zauważyć następujące różnice:

- organ adm. jest zawsze wyposażony w tzw. władztwo administracyjne (uprawnione do

wydawania decyzji adm.) natomiast z zasady instytucja jest jedynie ciałem /organem opiniodawczo-doradczym choć w przypadku Funduszy Ochrony Środowiska nie jest to ciało opiniodawczo-doradcze lecz specyficzna instytucja którego celem jest gromadzenie i wydatkowanie środków pieniężnych przeznaczonych na realizację celów o charakterze proekologicznym.

Państwowa Rada Ochrony Środowiska- to organ opiniodawczo- doradczy MŚ. Do jej zakresu działania należy w szczególności: ( art. 388 POŚ)

• opracowywanie opinii w sprawach ochrony środowiska dla MŚ,

• przedstawianie wniosków, propozycji dotyczących w Polsce warunków

zrównoważonego rozwoju oraz do zachowania i poprawy jego stanu,

• opiniuje akty prawne.

W skład Rady wchodzi przewodniczący, dwóch zastępców przewodniczącego, sekretarz oraz członkowie w liczbie do 30 powoływani prze MŚ na 5-letnią kadencję spośród przedstawicieli nauk, środowisk zawodowych, organizacji ekologicznych oraz przedstawicieli samorządu gospodarczego.( art. 390 POŚ).

Komisje do spraw ocen oddziaływania na środowisko

do czasu wejścia

w życie ustawy

o udostępnianiu inf. (…)

Krajowa komisja ds. ocen Wojewódzkie komisje ds. ocen

oddziaływania na środowisko oddziaływania na ochronę środowiska

jako organ

opiniodawczo-doradczy Wojewody

aktualnie

Krajowa komisja ds. ocen Regionalna komisja ds. ocen

oddziaływania na ochronę oddziaływania na ochronę

środowiska jako organ środowiska jako organ

opiniodawczo-doradczy GDOŚ opiniodawczo-doradczy RDOŚ

Komisje uaktywniają się w związku z uruchomieniem inwestycji czy działań

inwestycyjno-budowalnych, które mogą potencjalnie lub zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w tym na obszar Natura 2000.

Wyróżnia się 3 rodzaje ocen oddziaływania na środowisko:

1. strategiczną ocenę oddziaływania przedsięwzięć na środowisko- związana ze wszelkimi strategiami, planami, programami, ma związek ze strategią , planami opracowanymi na szczeblu krajowym czy centralnym np. energetyki, telekomunikacji, przemysłu ciężkiego.

2. ocenę oddziaływania przedsięwzięć na środowisko- chodzi o inwestycję budowlaną.

3. ocenę habitatową- jest związana z realizacją inwestycji , która będzie oddziaływać na obszar Natura 2000.

W skład Komisji wchodzi przewodniczący, wiceprzewodniczący w liczbie dwóch, sekretarz, członkowie w liczbie od 40 do 60 w przypadku Krajowych Komisji, w liczbie od 20 do 40 w przypadku Regionalnych Komisji.

1